قراییمقدم: اعتراض اجتماعی فقط نتیجه فقر نیست | اگر معیشت اصلاح نشود، فاصله مردم و حاکمیت بیشتر میشود | مردم احساس میکنند آینده روشنی ندارند
به گزارش اقتصادنیوز، جامعه ایران در سالهای اخیر همزمان با کاهش قدرت خرید، افزایش هزینههای زندگی، نااطمینانی نسبت به آینده و تجربه بحرانهای متعدد اقتصادی و اجتماعی مواجه بوده است؛ شرایطی که این پرسش را مطرح کرده که ظرفیت تحمل جامعه تا چه اندازه باقی مانده و سرمایه اجتماعی در چه وضعیتی قرار دارد.
امانالله قراییمقدم، جامعهشناس، در بخشی از گفتوگو با اقتصادنیوز درباره وضعیت سرمایه اجتماعی، تابآوری جامعه و راهکارهای جلوگیری از افزایش شکاف اجتماعی گفت: سرمایه اجتماعی هنوز در جامعه ایران وجود دارد، اما اگر فشارهای اقتصادی ادامه پیدا کند، این سرمایه در معرض آسیب قرار میگیرد.
اقتصادنیوز: امانالله قراییمقدم، جامعهشناس، میگوید سرمایه اجتماعی ایران با وجود فشارهای اقتصادی هنوز پابرجاست، اما تداوم مشکلات معیشتی میتواند این سرمایه را به نقطه فرسایش برساند.
قراییمقدم با اشاره به اهمیت سرمایه اجتماعی میگوید اعتماد، همدلی و احساس تعلق میان مردم، یکی از مهمترین عوامل حفظ انسجام یک کشور است.
به گفته او، حتی اگر جامعهای از منابع طبیعی، نیروی انسانی و امکانات اقتصادی برخوردار باشد، بدون سرمایه اجتماعی نمیتواند از این ظرفیتها به شکل موثر استفاده کند.
این جامعهشناس معتقد است جامعه ایران با وجود مشکلات فراوان، همچنان نشانههایی از همبستگی اجتماعی و تعلق ملی را حفظ کرده است.
او تاکید میکند حس ایراندوستی و تعلق به سرزمین، یکی از عواملی بوده که در دورههای مختلف باعث حفظ پیوندهای اجتماعی شده است.
فشار اقتصادی میتواند سرمایه اجتماعی را تضعیف کند
قراییمقدم معتقد است اقتصاد نقش مستقیمی در وضعیت اجتماعی جامعه دارد.
به گفته او، زمانی که مردم با مشکلاتی مانند تامین هزینههای زندگی، مسکن، درمان و نیازهای اولیه مواجه باشند، بخش زیادی از توان و انرژی آنها صرف حل مسائل شخصی میشود و فرصت کمتری برای مشارکت اجتماعی و تقویت روابط عمومی باقی میماند.
او تاکید میکند مشکلات اقتصادی فقط یک مسئله مالی نیستند، بلکه میتوانند بر میزان اعتماد، همدلی و احساس تعلق اجتماعی نیز اثر بگذارند.
کاهش امید به آینده؛ عامل افزایش آسیب اجتماعی
این جامعهشناس میگوید مشکل جامعه تنها پایین بودن درآمد یا افزایش هزینهها نیست، بلکه زمانی شرایط حساستر میشود که مردم احساس کنند آینده روشنی پیش روی آنها وجود ندارد.
به گفته او، وقتی افراد هر روز شرایط را دشوارتر از گذشته ببینند و چشماندازی برای تغییر وضعیت نداشته باشند، ناامیدی اجتماعی افزایش پیدا میکند.
قراییمقدم تاکید میکند این ناامیدی میتواند تحت تاثیر عوامل مختلف اقتصادی، اجتماعی، سیاسی و فرهنگی شکل بگیرد و به تدریج اعتماد عمومی را کاهش دهد.
اعتراض اجتماعی فقط نتیجه فقر نیست
قراییمقدم با اشاره به تجربه جوامع مختلف میگوید اعتراضات اجتماعی معمولاً فقط زمانی رخ نمیدهند که مردم فقیر شده باشند، بلکه احساس بیعدالتی، فشار انباشتهشده و نبود چشمانداز تغییر نیز میتواند نقش مهمی داشته باشد.
او معتقد است اقتصاد مانند یک عامل زیربنایی بر بسیاری از حوزههای اجتماعی اثر میگذارد و مشکلات اقتصادی میتواند به حوزههایی مانند روابط خانوادگی، آسیبهای اجتماعی و نارضایتی عمومی نیز سرایت کند.
به گفته او، اگر مشکلات اقتصادی ادامه پیدا کند، احتمال افزایش نارضایتیهای اجتماعی نیز بیشتر خواهد شد.
دولت باید معیشت مردم را در اولویت قرار دهد
قراییمقدم تاکید میکند مهمترین اقدام برای حفظ سرمایه اجتماعی، توجه به زندگی روزمره مردم است.
او میگوید مسائل دفاعی و امنیتی اهمیت خود را دارند، اما نمیتوان جامعهای داشت که مردم آن در تامین نیازهای اولیه زندگی با مشکل مواجه باشند.
به گفته او، اگر مردم از نظر اقتصادی احساس امنیت کنند، اعتماد عمومی نیز تقویت خواهد شد؛ اما ادامه گرانی، کاهش ارزش پول و فشار هزینهها میتواند فاصله میان مردم و حاکمیت را افزایش دهد.
ارسال نظر