نماینده مجلس: کشورهای عربی از یک سو نقش میانجی را ایفا می کنند و از یک سو به افزایش تنش دامن می زنند/ هدف نهایی آمریکا ایجاد مشکل در داخل کشور است
به گزارش اقتصادنیوز به نقل از خبرآنلاین، در میانه روزهایی که هنوز اخبار جنگ و احتمال بازگشت تنش، بخشی از فضای سیاسی و افکار عمومی را تحتتأثیر خود قرار داده است، سخن گفتن از صلح و آرامش همچنان برای برخی چندان ساده نیست.
هر بار که نشانهای از مذاکره، کاهش تنش یا تلاش برای دور کردن سایه جنگ مطرح میشود، گروهی با دیده تردید به آن نگاه میکنند و بر ضرورت ادامه تقابل و آمادگی برای درگیری تاکید دارند.
اقتصادنیوز: ترامپ گفت: «ایرانیها نمیخواهند ما به حمله به آنها بازگردیم و این خلاصه موضوع است.»
این وضعیت اما یک پرسش جدی را پیش میکشد؛ آیا ادامه تنش، تنها نتیجه طبیعی اختلافات سیاسی و امنیتی است یا بخشی از نیروهای سیاسی، آگاهانه یا ناخواسته، به تداوم این وضعیت علاقهمندند؟
با این حال، شاید پرسش اصلی نه فقط درباره احتمال آغاز یک درگیری تازه، بلکه درباره منافع نهفته در تداوم وضعیت «نه جنگ، نه صلح» باشد؛ اینکه در چنین شرایطی چه گروههایی امکان بیشتری برای کسب قدرت، تثبیت موقعیت یا بهرهبرداری از فضای بحرانی پیدا میکنند و هزینه این وضعیت در نهایت بر دوش چه کسانی قرار میگیرد؟
آمریکا متوجه شد که ایران تسلیم شدنی نیست
در همین راستا احمد بخشایش اردستانی، عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس، درباره رویکرد آمریکا در قبال ایران گفت: جنگی که آمریکا علیه ایران به راه انداخت، از جنگ ۱۲ روزه و جنگ ۴۰ روزه تا درگیری جانبی ۱۳ روزه، در نهایت آمریکاییها را به این نتیجه رساند که از مسیر نظامی و تسلیحاتی نمیتوانند ایران را وادار به تسلیم کنند.
وی افزود: به همین دلیل، آمریکا وارد فضای اقتصادی شده و تلاش میکند با ایجاد انتظارات تورمی و فشارهای اقتصادی، ایران را با مشکلات داخلی مواجه کند. ترامپ به این جمعبندی رسیده که اگر بخواهد مسئله ایران و آمریکا را صرفاً از مسیر نظامی دنبال کند، ممکن است موفق نباشد و پایگاههای آمریکا در منطقه و حتی نقاط دیگری از سوی ایران هدف قرار بگیرند؛ موضوعی که برای واشنگتن هزینه و تبعات سیاسی به همراه خواهد داشت.
بخشایش اردستانی ادامه داد: اگرچه آمریکا میتواند ضرباتی به ایران وارد کند، اما متوجه شده که ایران تسلیمشدنی نیست. بنابراین اکنون تمرکز بیشتری بر تحریمها و فشارهای اقتصادی گذاشته است؛ از جمله فشار بر شرکتها و افرادی که با ایران همکاری میکنند و حتی تلاش برای محدود کردن همکاریهای ایران با روسیه و چین.
هدف نهایی آمریکا ایجاد مشکل در داخل کشور است/ کشورهای عربی دو رویکرد متفاوت را دنبال میکنند
این نماینده مجلس تصریح کرد: هدف نهایی این فشارها، ایجاد مشکل در داخل کشور، کوچکتر شدن سفره مردم و افزایش نارضایتی اجتماعی است تا در نهایت آمریکا بتواند در شرایطی جدید، جمهوری اسلامی ایران را تحت فشار قرار دهد و به پای میز مذاکره بکشاند.
بخشایش اردستانی ادامه داد: با این حال، کشورهای عربی، بهویژه قطر، عربستان و امارات، با وجود آنکه خودشان بیشترین تحریکات را برای وارد کردن آمریکا به جنگ با ایران انجام داده بودند، پس از تفاهم اسلامآباد نیز فعال شدند. آنها مارکو روبیو را دعوت کردند و با حضور کشورهای عربی تلاش کردند مانع اجرای بندی شوند که بر اساس آن، مدیریت ایران بر تنگه هرمز مورد تأکید قرار گرفته بود.
وی افزود: به نظر میرسد این کشورها همزمان دو رویکرد متفاوت را دنبال میکنند؛ از یک سو تلاش میکنند نقش میانجی را ایفا کرده و فضای منطقه را آرام کنند و از سوی دیگر، بعضاً با اقدامات خود به افزایش تنش دامن میزنند.
این عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس در ادامه درباره فشارهای اقتصادی آمریکا گفت: با وجود همه این اقدامات، برداشت من این است که آمریکاییها در اعمال فشار اقتصادی علیه ایران موفق نخواهند بود. در دوره ریاستجمهوری اوباما نیز تحریمهای بسیار پیچیده و گستردهای علیه ایران اعمال شد و با وجود شدت این فشارها، جمهوری اسلامی ایران توانست از آن عبور کند. بنابراین بعید میدانم فشارهای اقتصادی بهتنهایی بتواند ایران را وادار به تسلیم کند.
هر تحریمی یک راه حلی دارد/ اگر قرار باشد رویکرد ۴۷ سال گذشته را ادامه دهیم مشکلات اقتصادی و اجتماعی ادامه خواهد داشت
بخشایش اردستانی ادامه داد: «به هر حال هر تحریمی راهحلی هم دارد و جمهوری اسلامی ایران تا حدی توانسته این تحریمها را دور بزند. اگرچه سفره مردم کوچکتر شده، زندگی برای مردم سختتر شده و تبعات منفی زیادی نیز به دنبال داشته است، اما نمیتوان این واقعیت را نادیده گرفت.»
وی افزود: «امروز در جمهوری اسلامی ایران دو دیدگاه وجود دارد. یک دیدگاه معتقد است ما ۴۷ سال سیاستهای گذشته را تجربه کردهایم و نتیجه آن را نیز دیدهایم؛ بنابراین اگر قرار باشد همین سیاستها ادامه پیدا کند، در دوران پساجنگ و حتی پس از عبور از شرایط فعلی منطقه نیز مشکلات اقتصادی و اجتماعی موجود ادامه خواهد داشت.»
این عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس ادامه داد: «در مقابل، افرادی مانند آقای قالیباف، آقای پزشکیان و آقای عراقچی علاقهمند هستند تفاهم اسلامآباد احیا شود، چراکه معتقدند این تفاهمنامه امتیازات قابل توجهی برای ایران داشت.»
بخشایش اردستانی تصریح کرد: «بر اساس این تفاهم، نخست مدیریت ایران بر تنگه هرمز اعمال میشود؛ دوم، محاصره ایران برداشته خواهد شد؛ سوم، بخشی از منابع مالی ایران آزاد میشود و چهارم، جنگ در جبهههای مختلف و ساحتهای مرتبط با مقاومت به نحوی پایان پیدا خواهد کرد. بنابراین از نگاه این جریان، احیای تفاهم اسلامآباد میتواند زمینهای برای کاهش فشارها و عبور از وضعیت فعلی باشد.»
بخشایش اردستانی در ادامه با اشاره به وجود دو نگاه متفاوت در داخل کشور گفت: «یک عده معتقدند باید این مسیر را تا رسیدن به یک پیروزی کامل ادامه داد و حتی تصور میکنند جنگ ایران و آمریکا باید به شکست کامل یکی از دو طرف منجر شود. در حالی که چنین چیزی از نظر عملیاتی امکانپذیر نیست.»
تصور اینکه ما میتوانی آمریکا را به طور کامل از بین ببریم واقع بینانه نیست
وی افزود: «معمولاً در جنگها بهگونهای عمل میشود که هر دو طرف بتوانند در داخل کشور خود احساس پیروزی داشته باشند. ملت ایران نیز با مقاومت و تابآوری که از خود نشان داده، در مجموع احساس پیروزی دارد، اما اینکه تصور کنیم میتوان آمریکا را بهطور کامل از بین برد و از صحنه کنار گذاشت، واقعبینانه نیست.»
این عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس ادامه داد: «در جمهوری اسلامی دو تفکر وجود دارد؛ یک تفکر طرفدار مذاکره و مفاهمه است و معتقد است باید از طریق گفتوگو و توافق، مسائل را مدیریت کرد و تفکر دیگر معتقد است باید جنگ ادامه پیدا کند تا آمریکا در آینده کمتر به ایران طمعورزی کند.»
بخشایش اردستانی تصریح کرد: «آمریکا به دلیل جایگاه ابرقدرتی خود، طبیعتاً علاقه دارد نقش ژاندارم جهان را حفظ کند و کشورهایی را که در برابر این رویکرد قرار میگیرند، تحت فشار قرار دهد. بنابراین فضای کنونی کشور نیز متأثر از همین دو نگاه متفاوت درباره نحوه مواجهه با آمریکا و آینده روابط دو کشور است.»