چه میزان به خطوط ریلی ایران افزوده میشود؟
یکبار امضا برای خرید هواپیما و بار دیگر امضا برای توسعه خطوط ریلی ایران در دفتر وزیر راه و شهرسازی منعقد میشود. قراردادها و امضاهایی که تا چندی پیش در صف انتظار بودند، انگار پس از مشخص شدن نتیجه مذاکرات هستهای و اعلام کاهش تحریمها یکی پس از دیگری به ایران میرسند.
در مدت اخیر هیاتهای اقتصادی از حداقل پنج کشور به ایران آمدند و یکی ازمهمترین قراردادهایشان بر سر توسعه ناوگان ریلی بوده است. اخیرا نیز هیاتی اقتصادی از اسپانیا وارد ایران شد و در دیداری با وزیر راه و شهرسازی بر توسعه ناوگان ریلی ایران تاکید کردند.
به گزارش اقتصادنیوز، البته همکاریهای ریلی ایران با شرکتهای خارجی تنها منوط به مذاکرات هستهای نمیشود، بلکه از ابتدای امسال این قراردادها با شرکتهای سرمایهگذار از جمله عراق، ترکمنستان و افغانستان در اوج خود قرار گرفته است. پیش از مذاکرات نیز ایران با عراق و اتریش نیز مذاکراتی در زمینه توسعه ناوگان ریلی داشت و در این زمینه قراردادهایی منعقد کرد.
در تیرماه امسال اما بلافاصله پس از نتیجه مذاکرات ایران و1+5 هیاتی فرانسوی و پس از آن هیات آلمانی به ایران آمدند. در این مذاکرات مقرر شد ایران و این دو کشور همکاریهای حملونقلی به ویژه در بخش ریلی داشته باشند.
پس از آن نیز هیاتهای ایتالیایی و اتریشی فرصت را مغتنم شمردند و به تنور داغ انعقادقراردادهای ایران چسبیدند و به محض اینکه دیدند ایران آمادگی همکاری با کشورهای خارجی را دارد، نمایندگان خود را به ایران فرستاند.
حالا نوبت به اسپانیا رسیده است و دو کشور در مذاکرات خود اعلام کردهاند که آماده همکاری ریلی با یکدیگر هستند، به گونهای که وزیر توسعه حملونقل اسپانیا گفته است: شرکتهای اسپانیایی تمایل دارند در زمینههای عمران شهری، بنادر و پروژههای ریلی با ایران همکاری داشته باشند.
آنا پاستور پس از دیدار با همتای خود در ایران گفته که همکاری در بخش ساخت قطارهای سریع السیر در اولویت برنامههای ایران و اسپانیا است، چرا که این کشور دارای تجارب بالایی در این زمینه است.
دراین باره ابوالفضل بهرهدار، نائب رئیس انجمن ریلی ایران درباره اینکه قرار است در این مذاکرات چه میزان به خطوط ریلی ایران افزوده شود؟ به اقتصادنیوز گفت: استفاده از تجربیات فنی ژاپنیها علیالخصوص در ساخت و بهرهبرداری خطوط پرسرعت میتواند موثر باشد، به گونهای که استفاده از تجربیات ژاپن و سایر کشورهای دارای خطوط پرسرعت و همچنین دارای شاخصهای ایمنی بالا که اتکاپذیری و کاهش خطاهای اجرایی و بهرهبرداری را کاهش خواهد داد بسیار مورد توجه شبکه حمل و نقل ریلی است.
وی ادامه داد: اما در خصوص توسعه ناوگان باید ملاحظات زیادی همانند استفاده نکردن از تجهیزات مختلف جهت کاهش چالشها در زمان بهرهبرداری و نیازهای نگهداری را مدنظر داشت. با درسهای آموخته شده از تحریم باید به سمت فناوریها و تجهیزاتی حرکت کنیم که به سادگی و با فشار از سمت یک کشور، هزینههای انجام شده بلااستفاده نماند و از سوی دیگر انتقال تکنولوژی و فناوری ها بهنگام عقد قرارداد توام با ارسال قطعات برای حداقل 10 سال پیشبینی شود و تا این زمان ساخت داخل و بومی سازی 100 در صد شود.
وی با بیان اینکه همچنین در اولویتبندی مسیرها معیارهای زیادی وجود دارد گفت: اما در پاسخ به این سوال میتوان به سه معیار مهم اشاره کرد، نرخ بالای بازگشت سرمایه جهت جذب سرمایهگذار و تحمیل هزینههای کمتر به دولت، توجه به پروژههای نیمه کارهای که دارای پیشرفت اجرایی بالایی هستند و تکمیل نبودن آن منجر به بیبهره ماندن از سرمایههای انجام شده میشود و توجه به حجم بالای تقاضای مسافر و بار در محور مورد نظر که میتواند منجر به کشش سریعتر تقاضا از بخش جادهای به ریلی شود، مورد اهمیت است.
بهرهدار افزود: با توجه به حجم بالای کارهای موجود، استفاده بیشتر از همکاریهای سایر کشورها موثر است. اما داشتن برنامهای مشخص جهت همکاری پایدار و موثر بسیار مهم است. شاید در یک قضاوت اولیه بتوان گفت که نمیتوان تنها بهدلیل سرعت بخشیدن به کار در یک محور از فناوری اروپایی و در محور دیگر از فناوری ژاپنی و به همین صورت در سایر خطوط از فناوری سایر کشورها استفاده کرد. اینکه در چه حوزهای از چه کشوری کمک گرفته شود، سیاستی است که نمیتواند بدون مطالعهای دقیق و نگاهی جامع از آن سخن گفت و باید فرصت باقیمانده تا آزادسازی منابع ارزی کشور را جهت تدوین برنامهای مشخص، مغتنم شمرد.