از اتهام پیروی ظریف از اوباما تا نگرانی نسبت به جاسوسی آژانس
به گزارش اقتصادنیوز، در هفته ای که گذشت بازرسان آژانس بین المللی انرژی هسته ای باردیگر به تهران آمدند تا در مورد ابهامات باقی مانده پرونده هسته ای ایران از سایت های پارچین و اراک بازدید کنند. این بازدید از آن جهت حائز اهمیت بود که گزارش آتی یوکیا آمانو، مدیرکل آژانس بین المللی انرژی اتمی و به دنبال آن کاترین اشتون، مذاکره کننده ارشد 1+5 از ماحصل مذاکرات با ایران برمبنای همین بازدیدها تهیه می شود و در یک کلام این بازدید وضعیت توافق جامع هسته ای ایران و 1+5 و امکان تحقق گام نهایی را مشخص می کند.
غرض ورزی دلواپسان
پس لرزه های صحبت های ظریف در شورای روابط خارجی آمریکا همچنان ادامه دارد و به نظر می رسد دلواپسانی که منتظر کوچک‌ترین حرکت وزیر خارجه برای زیرسوال بردن کفایتش هستند، نمی خواهند باگذشت نزدیک به سه هفته از سفر تیم دولت به نیویورک دست از سر ظریف بردارند. این انتقادات پس از آن صورت گرفت که رئیس دستگاه سیاست خارجی کشور در جریان سفرش به آمریکا که برای شرکت در مجمع‌عمومی سازمان‌ملل انجام گرفته بود در پاسخ به سوال یکی از حضار مطالبی را بیان کرد که به گفته خود او و البته دیگر مقامات وزارت خارجه با تحریف منتشر شد و ترجمه آن، محل مانور برخی رسانه‌های منتقد در ایران شد. خبرگزاری ایسنا برای آگاهی از چند و چون ماجرا با یک مقام آگاه در وزارت خارجه درخصوص برخی تحلیل‌های سیاسی و جناحی در رسانه‌های داخلی از اظهارات وزیرخارجه گفت وگویی انجام داده است که او در این مصاحبه می گوید: «ترجمه غیردقیق و ناقص و برجسته‌ساختن بخش کوچکی از سخنان وزیر خارجه کشورمان بدون درنظرگرفتن سایر بخش‌های این سخنان و راهبرد تبیینی، تطبیقی و اقناعی حاکم بر آن یک ترفند روانی است که صرفا موجب گمراهی مخاطب و افکار عمومی می‌شود.»
برخی رسانه‌های منتقد دولت، مدعی بودند که ظریف در آن جلسه در پاسخ به سوال یکی از حضار مبنی بر «تاثیر گفت‌وگوهای هسته‌ای بر مسایل سیاسی داخلی ایران»، گفته بود: «در صورت شکست مذاکرات ایران و 1+5، دوستان ما در انتخابات مجلس آینده شکست می‌خورند و جریان غرب‌ستیز در ایران، مجلس را در اختیار خواهند گرفت.» اما ترجمه واقعی سخنان ظریف در آن جلسه، مطلب دیگری را می‌رساند. واقعیت آن است که او سوال مذکور را اینگونه پاسخ داده است: «... اگر با وجود تلاش‌های ما برای تعامل، این تلاش‌ها بی‌نتیجه بماند، مردم ایران این فرصت را خواهند داشت تا 16ماه دیگر که انتخابات پارلمانی در ایران برگزار می‌شود، به این عملکرد ما (با آرای خود) پاسخ بدهند...» همان‌طور که پیداست در ترجمه واقعی که اتفاقا توسط خبرگزاری «فارس» هم منتشر شده، هیچ صحبتی از شکست در انتخابات مجلس نشده است.
این درحالی است که «محمدجواد ظریف»، وزیرخارجه ایران نیز در مورد این ادعاها به «خبرگزاری دانشجو» گفته بود: «این خبرها بر اساس ترجمه غلط است.» این مقام آگاه در وزارت خارجه ادامه داد: «فرصت فراهم شده برای تشریح دیدگاه‌های ایران که وزیر خارجه با دقت و بر اساس تجربه حرفه‌ای از ظرفیت چنین نشستی بسیار خوب و هوشمندانه بهره برد با تبلیغات منفی پیرامون آن در داخل کشور و از سوی معدود افراد امکان کمک به پیشبرد اهداف و منافع ملی در سطح بین‌المللی را در مواجهه خطرساز سیاست خارجی با مباحث جناحی و گروهی قرار می‌دهد و چنین امری اگر بی‌توجه به چشم‌انداز تامین منافع ملی و امنیتی صورت گیرد نه‌تنها برای ما بلکه برای سیاست خارجی هر کشوری تبعات منفی دارد.»
توصیه دلواپسان به لزوم الگوگیری ظریف از جلیلی
سایت رجانیوز یکی از سایت هایی است که در یادداشتی با عنوان اینکه "انتخاب منافع ملی یا ترجیح مصالح باندی و جناحی؛ تصمیمگیری دشواری که ظریف میتواند از تیم سابق هسته‌ای بیاموزد"با زیرسوال بردن موضع اخیر وزارت خارجه مبنی بر تحریف سخنان رئیس دستگاه سیاست خارجی کشور می نویسد: با وجود آنکه وزیر خارجه این اظهارات را تکذیب کرد و آن را ناشی از «ترجمه نادرست» اعلام کرد اما انتشار فیلم سخنان وی در شورای روابط خارجی آمریکا و همچنین سابقه اظهارات وی در سال 2004 در گفتگو با البرادعی، باعث شد تا این توجیه برای افکار عمومی قابل قبول نباشد؛ چرا که پیش از این نیز گری سیمور مشاور سابق اوباما فاش کرده بود: «برخی از ایرانی هایی که من با آنها صحبت کرده ام و مدعی هستند از جانب حکومت ایران سخن می گویند بی سر و صدا به من گفتند که آمریکا باید در حوزه مسائل هسته ای نرمش داشته باشد تا اینکه دست حسن روحانی رئیس جمهور ایران تقویت شود و به پیروزی در عرصه سیاست خارجی دست پیدا کند و تحریمهای اقتصادی ایران برداشته شود و او درموقعیتی قوی قرار داشته باشد تا بتواند تندروها را در انتخابات بزرگ پیش روی ایران یعنی انتخابات مجلس شکست بدهد.»
این سایت مدعی می شود: آنچه موجب شده است تاکنون اصلی ترین رقبای گفتمانی تیم مذاکره کننده هسته ای فعلی از جمله دکتر جلیلی در تمامی سخنرانی های عمومی خود از لزوم حمایت از تلاش های تیم مذاکره کننده سخن بگویند ملی بودن وظیفه و مسئولیتی است که تیم مذاکره کننده بر عهده دارد، اما عملکرد وزیر خارجه این «دلواپسی» را ایجاد کرده است که ظاهرا قرار نیست پیام این حمایت ها و لزوم اتحاد در برابر دشمنان شنیده شود و در برابر رسانه های خارجی، سفره درد و دل انتخاباتی آقای ظریف به سادگی پهن شده و بجای تلاش برای انعقاد یک توافقنامه ملی، از دغدغه های یک سال و نیم دیگر در انتخابات سخن گفته شود!
اتهام پیروی ظریف از اوباما در رسانه ارگان جبهه پایداری
روزنامه وطن امروز نیز در ادامه پروژه دلواپسی خود با تخطئه مجدد وزیر امورخارجه در ستون یادداشت خود می نویسد: آنچه جواد ظریف در شورای روابط خارجی آمریکا به هاله اسفندیاری گفت، یک ضربه حیثیتی به دولت هم بود. ظریف بقای دولت روحانی را وابسته به نوع رفتار طرف مقابل (آمریکایی‌ها) در مذاکرات هسته‌ای دانست! ظریف علت شکست اصلاح‌طلبان در انتخابات ۱۳۸۴ را رفتار آمریکا در قبال مذاکرات هسته‌ای آن زمان می‌داند و اکنون هم معتقد است اگر طرف آمریکایی راضی نشود، آنها جایی در فضای سیاسی ایران نخواهند داشت و بهارستان را به حریف می‌بازند.
اوباما ۹ دسامبر ۲۰۱۳ در سابان گفت: «مردم ایران به تحریم‌ها اینگونه پاسخ گفتند که می‌خواهیم روشی جدید برای برخورد با جامعه بین‌الملل و همچنین تحریم‌ها را شاهد باشیم و همین مساله بود که موجب رای آوردن روحانی شد و حسن روحانی را به قدرت رساند». اکنون ظریف با اظهارات خود این ادعا را تقویت کرده و می‌گوید بقای روحانی نیز وابسته به لغو تحریم‌ها است!آنچه ظریف گفت ـ فارغ از اثرات مخرب آن بر افکار عمومی و نیز تبعات آن برای نظام ـ الگوی محاسباتی آمریکا در نحوه مواجهه با ایران را نیز تقویت می‌کند. در واقع اظهارنظر در شورای روابط خارجی آمریکا تایید ادعای خطرناک اوباما در سخنرانی سابان است. آیا این رفتار آقای ظریف به سود دولت آقای روحانی و روند مذاکرات است؟ ضمن اینکه خط آقای ظریف مبنی بر «هر توافقی از عدم توافق بدتر نیست» نیز بار دیگر نیاز دولت آقای روحانی به توافق را القا می‌کند و البته باز هم مقوم تحلیل‌های آمریکایی‌ها از نحوه مواجهه با ایران است.در کنار این وقایع، اما به نظر می‌رسد واقعیت ماجرا یعنی به قدرت رسیدن آقای روحانی و شاید هم بقای او در قدرت آن چیزی نباشد که اوباما و ظریف تصور می‌کنند.
جاسوسی در آژانس و ابراز نگرانی ایران
گفت‌وگوهای ایران و آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در چارچوب همکاری برای حل و فصل مسائل باقی‌مانده و بررسی دو موضوع از گام سوم همکاری‌ها در هفته گذشته انجام شد «ترو واریورانتا» معاون مدیرکل آژانس در رأس هیأتی روز سه شنبه با هدف مذاکره در مورد دو اقدام عملی باقی مانده از 5 اقدام گام سوم توافقات ایران و آژانس به تهران آمد.در صورت نهایی شدن این دو موضوع روند اجرایی 18 اقدام عملی مورد توافق ایران و آژانس به پایان خود نزدیک خواهد شد و آژانس راستی آزمایی را که بر اساس توافق ژنو بر عهده آن گذاشته شده است به انجام خواهد رساند.
این در حالی است که سفیر ایران در آژانس با اشاره به تأخیر صورت گرفته در ارائه اطلاعات دو موضوع فوق گفته بود: «تأخیر در اجرای دو اقدام که باید در چارچوب مرحله سوم از همکاری‌ها انجام می‌شد مربوط به آژانس هم هست، چرا که اولاً هم ارزیابی EBW را دیر اعلام کرد و هم در جلسات فنی آژانس آمادگی لازم را نداشت.»
علاوه براین چندی پیش رضا نجفی، نماینده ایران در آژانس بین المللی انرژی اتمی در گفت و گویی با خبرگزاری مهر از نشست اطلاعات ایران در آژانس ابراز نگرانی کرده و گفته بود: مساله ای که مایه تاسف است، حفظ اطلاعات طبقه بندی شده در آژانس است؛در حالی که ایران و آژانس مشغول برنامه ریزی بودند، این خبر توسط خبرگزاری رویترز منتشر شده که این موضوع یکبار دیگر نگرانی ایران در مورد وجود جاسوسی در آژانس را دامن می زند و لازم است آژانس به تعهدش برای حفظ اطلاعات محرمانه عمل کند.
با این حال علی بیگدلی در گفت و گو با «اقتصاد نیوز» در رابطه با ابراز نگرانی ایران نسبت به امکان جاسوسی از اطلاعت ایران در آژانس می گوید: نشت بخشی از اطلاعات کشورها در آژانس امری طبیعی و عادی است و نباید موجب نگرانی ما شود. این اطلاعات ممکن است در گفت گوهای یوکیا آمانو با معاونان آژانس یا کارشناسان بلندپایه آن درز پیدا کند و به رسانه ها برسد اما ما نباید اجازه دهیم موضوعات این‌چنینی، سفر مهم بازرسان آژانس به ایران را تحت الشعاع قرار دهد؛ چرا که این سفر برای بازدید از سایت های پارچین و اراک صورت گرفته است و نتایج آن می تواند در مذاکرات نهایی ما با 1+5 تاثیرگذار باشد.
وی یادآور می شود: این بازرسان در یکی از سفرهای گذشته خود خواهان بازدید از سایت پارچین شده بودند، ولی ما با طرح این موضوع که این یک سایت نظامی است اجازه بازدید از آن را رد کرده بودیم. حالا که ما به مذاکرات پایانی با 1+5 رسیده ایم این فرصت را در اختیار بازرسان آژانس قرار داده ایم تا با بازدید از این سایت متوجه شوند که محتویات آن، نه چاشنی های انفجاری ساخت موشک بلکه صرفا ابزار و ادوات مورد نیاز برای کشتی ها و زیردریایی های ایران بوده است.
این استاد دانشگاه با اشاره به اینکه گزارش بازرسان آژانس از سفر اخیر به ایران در گزارش آتی آمانو از برنامه هسته ای ما انعکاس پیدا می کند، خاطرنشان می کند: این گزارش نیز در اختیار خانم اشتون قرار می گیرد تا بر اساس آن به جمع بندی مذاکرات نهایی با ایران بپردازد.دیگر راهی برای ما و 1+5 باقی نمانده است. طرفین از این مذاکرات طولانی و ممتد به تنگ آمده اند؛ نه ایران آمادگی پذیرش تحریم های جدید را دارد و نه 1+5 می تواند این مذاکرات را ادامه دهد.
تشدید تکاپوها برای انعقاد توافق
همزمان با حضور بازرسان آژانس در ایران خبرگزاری آسوشیتدپرس به نقل از دیپلمات ها از برگزاری نشست سه جانبه جان کری، کاترین اشتون و محمد جواد ظریف خبر دادند.قراراست این دیدار در هفته آینده میان وزرای خارجه ایران و آمریکا با مذاکره کننده ارشد 1+5 صورت گیرد.این دیپلمات ها همچنین گفته اند انتظار می رود، دور بعدی مذاکرات هسته ای ایران و گروه 1+5 با حضور دیگر اعضا شامل روسیه، چین، انگلیس، فرانسه و آلمان کمی بعد از تر این دیدار سه جانبه برگزار شود.آسوشیتدپرس در ادامه آورده است با توجه به نزدیک شدن به ضرب الاجل 24 نوامبر برای حصول توافق جامع نهایی میان ایران و گروه 1+5 دیپلمات ارشد آمریکا تمرکز خود را روی توافق هسته ای با ایران آورده است تا بتواند به واشنگتن اطمینان دهد ایران نمی تواند به یک کشور هسته ای تبدیل شود.
جمهوری خواهان آمریکا پس از گذشت یک سال از امضای توافق اولیه میان ایران و گروه 1+5 انتقادات و فشارها به دولت باراک اوباما را افزایش داده اند و می گویند که این مذاکرات پیشرفتی نداشته است. اما هیچ تضمینی مبنی بر این که یک توافق تاریخی میان این کشورها حاصل شود وجود ندارد. ایران مبلغ زیادی بر روی زیربنای هسته یی اش سرمایه گذاری کرده و از آنجایی که فعالیت های هسته ای اش ماهیت کاملا صلح آمیز دارد حاضر نیست برنامه ی خود برای تولید انرژی را متوقف کند.
