باربارا اسلاوین کارشناس ارشد اندیشکده آمریکایی شورای آتلانتیک در جدیدترین نوشتار خود در وبگاه تحلیلی آمریکایی المانیتور درباره واکنش دولت های اروپایی حاضر در مذاکرات هسته ای به نامه اخیر 47 سناتور آمریکایی درباره توافق هسته ای احتمالی ایران و غرب نوشت: فرانک والتر اشتاین مایر وزیر خارجه آلمان، در سخنان پنجشبه 21 اسفند ماه (2 مارس) خود در اندیشکده مرکز مطالعات استراتژیک و بین المللی موسوم به CSIS در واشنگتن در انتقاد از اقدام اخیر کنگره گفت: این نامه روند مذاکرات را که هم اکنون هم دشوار است، دشوارتر کرد.
وزیر خارجه آلمان افزود: طی یک دهه مذاکرات پر فراز و نشیبی که با ایران داشتیم، برگ برنده غربی ها این بود که می گفتند ما قابل اعتماد هستیم و این تهران است که باید ثابت کند می تواند به تعهداتش عمل کند یا خیر. حالا، ناگهان ایرانی ها در موقعیتی قرار دارند که برمی گردند و از ما می پرسند: شما قابل اعتماد هستید؟
به نوشته اسلاوین، دیپلمات های ارشد فرانسوی و انگلیسی نیز نگرانی های وزیر خارجه آلمان را تکرار کرده و از کنگره خواسته اند از دخالت در مذاکرات دست بردارد؛ مذاکراتی که شاید به مرحله دستیابی به یک چارچوب سیاسی برای توافق هسته ای نهایی رسیده باشد.
وی در این خصوص سخنان روز سه شنبه 19 اسفند ماه (10 مارس) فیلیپ هاموند وزیر امور خارجه انگلیس در مجلس عوام این کشور را یادآور شد که گفته بود: (اقدامات اخیر کنگره) می تواند روند کنونی را با مشکل مواجه کند.
اسلاوین سپس افزود: بیش از 90 درصد از توافقنامه های بین المللی که از سال 1939 میلادی تاکنون به امضای دولت های جمهوری خواه و دموکرات آمریکا رسیده است، اقدامات اجرایی بوده اند نه معاهداتی که اجرای آنها نیازمند تصویب سنا باشد. از جمله اینها، توافقنامه سال 1972 مبنی بر عادی سازی روابط آمریکا و چین بوده است. همین اواخر نیز اوباما از اختیارات خاص ریاست جمهوری برای نابودی تسلیحات شیمیایی سوریه و برقراری کامل روابط دیپلماتیک با کوبا استفاده کرد.
47 سناتور جمهوری خواه در نامه اخیر خود به مقامات کشورمان ادعا کرده بودند در صورت دستیابی به توافق هسته ای بین ایران و گروه 1+5 (اعضای دائم شورای امنیت و آلمان) در دولت اوباما، دولت بعدی این کشور به این توافق پایبند نخواهد ماند. این نامه واکنش های متفاوتی را در میان طرفداران و مخالفان مذاکرات هسته ای و شکل گیری توافق هسته ای برانگیخت و باراک اوباما و جان کری وزیر خارجه آمریکا از این اقدام سناتورها انتقاد کردند.
پشیمانی یکی از سناتورها
در همین حال یکی از سناتورهای آمریکایی که نامه ارسالی به مقامات ایران را امضا کرده بود، گفت: نامه هشدار در مورد مذاکرات هستهای نباید خطاب به مقامات ایرانی ارسال میشد.
به گزارش بلومبرگ، ران جانسون یکی از 47 سناتور جمهوری خواه کنگره که نامه ارسالی به مقامات ایرانی را امضا کرده بود در این باره گفت: با توجه به اینکه این نامه سرگشاده بود تنها پشیمانی کنونی من و همکارانم این است که این نامه نباید خطاب به مقامات ایرانی ارسال میشد و ما باید پیش از ارسال این نامه بیشتر گفتوگو میکردیم.
اظهار نظر این سناتور جمهوری خواه نشان میدهد که برخی از سناتورهایی که این نامه را امضا کرده بودند چگونه به طوفان انتقادها از سوی دموکراتها و دیگر مذاکره کنندگان مثل آلمان و حتی برخی از هم حزبیهای خود واکنش نشان میدهند.
ران جانسون اظهار کرد: این یک توافق بسیار مهم است که از چارچوب یک پیمان فراتر است و باید توسط نمایندگان مردم آمریکا در کنگره بررسی شود و این توافق برای رایگیری به کنگره آورده شود.
شرمندگی اوباما از نامه سناتورها
همچنین باراک اوباما گفت: ارسال نامه توسط 47 سناتور جمهوریخواه به مقامات ایران و اینکه خواسته شده تا به من، رئیسجمهور آمریکا، برای اجرای این توافق اعتماد نکنند باعث شرمندگی من است.
اوباما در مصاحبه با شبکه خبری وایس نیوز، گفت: به دلیل اقدام این 47 سناتور آمریکایی من احساس شرمندگی می کنم، برای ارسال نامه به مقامات ایران و اینکه موضوع اصلی مطرح شده در این نامه آن است که این سناتورها به مقامات ایران میگویند که به رئیسجمهور آمریکا در مذاکرات اعتماد نکنید چرا که نمی توانید به او برای اجرای کامل توافق هسته ای احتمالی اعتماد کنید. این اتفاق تقریبا بی سابقه بوده است.
منبع: ایرنا و ایسنا