آماری دیگر از خصوصیسازیهای عجیب در دولت پیشین
به گزارش اقتصادنیوز، وزیر راه و شهرسازی در گفتوگویی با اشاره به واگذاریهای غیرواقعی گفته است: در دولت گذشته بیش از 95 درصد واگذاریها به بخش خصوصی برنگشته است. پیش از این هم آخوندی در گفتوگو با اقتصادنیوز «خصوصیسازیهای گذشته را حراج سرمایههای ملی» دانسته و گفته بود به نظرم این بخش با بخش سوداگری مالی در ارتباط است و روند خصوصیسازی در ایران نشان میدهد 36 درصد از خصوصیسازیها سهم بخش عمومی غیردولتی، 25 درصدی به دولت بازگشته 19.38 درصد برای سهام عدالت و 13 درصد سهم نهادهایی است که نمیتوان تشخیص داد، عمومی یا دولتی هستند که جزء بخش خاکستری اقتصاد بوده و در این میان 4.9 درصد خصوصیسازی واقعی صورت گرفته است.
اکنون هم آخوندی در گفتوگو با ایلنا تاکید میکند: بخش خصوصی واقعی نقشی در این جریان نداشتهاند و واگذاریها با شراکتهای دولتی و با چند واسطه دوباره به دولت برگشته است یا به نهادهای عمومی غیردولتی واگذار شده است.
این گفته آخوندی را آمارهای خود سازمان خصوصیسازی هم تقریبا تایید میکند. اوایل سال جاری بود که سازمان خصوصیسازی گزارشی از عملکرد 13 ساله خود منتشر کرد که نشان میداد از مجموع 133 هزار میلیارد تومان سهام واگذار شده در راستای اجرای خصوصیسازی حدود 103 هزار میلیارد تومان آن به بخشهایی واگذار شده که شبهه شبهدولتی بودن دارند و تنها در واگذاری حدود 28 هزار میلیارد تومان آن رد پای بخش خصوصی واقعی دیده میشود.
سازمان بازرسی کل کشور هم در پایان سال 92 گزارشی از واگذاریهای سازمان خصوصیسازی در دولت قبل را منتشر کرده بود که نشان میداد تنها 13 درصد واگذاریها به بخش خصوصی بوده و در 78 درصد واگذاریها رد پای بخش شبه دولتی دیده میشود.
میرعلی اشرف عبدالله پوری حسینی هم چندی پیش در قامت رئیس سازمان خصوصیسازی گفته بود: بر اساس برآوردهای سازمان خصوصیسازی، از ۵۶ درصد سهامی که از طریق مزایده در 13 سال گذشته واگذار شده تقریبا ۸۸ درصد توسط شبهدولتیها یا خصولتیها خریداری شده و ۱۲ درصد به بخش خصوصی واقعی رسیده است.
خصوصیسازی در دولت نهم و دهم با انتقادات و حواشی بسیاری همراه بوده و همواره در تمام این سالها تیز تند انتقادات را به طرف دولت پیشین نشانه رفته است. وزیر راه و شهرسازی دولت یازدهم هم گفته «درباره واگذاریهای انجام شده در چند سال اخیر تحقیقات و بررسیهای بسیاری را انجام دادهام و تمام نتایج به دست آمده را در یک کتاب گردآوری کردهام.» مسالهای که نگاه نقادانه به روند واگذاریها به دولت قبل را نشان میدهد.
اما این انتقادات از طرف اقتصاددانان به دولت یازدهم هم وارد است. اگرچه دولت یازدهم در ابتدای کار اعلام کرد که روند واگذاریها را متوقف میکند تا سازوکارهای لازم برای واگذاری به بخش خصوصی واقعی را فراهم کند، اما اکنون اختلاف میان آمار خصوصیسازی واقعی در این دولت هم بالاست.
چندی پیش بود که وزیر اقتصاد در یک برنامه زنده تلویزیونی ضمن انتقاد مجدد از برنامه خصوصیسازی در دولت قبل گفت: پیش از دولت یازدهم تنها 10 درصد واگذاریها واقعی بود اما در دولت یازدهم این میزان به 80 درصد افزایش یافته است. اما اقتصاددانانی چون محمدمهدی بهکیش، میگویند بر اساس گزارشهای منتشرشده حدود پنج درصد از واگذاریهای صورتگرفته در این دولت به بخش خصوصی واقعی رسیده است.
محمد مهدی بهکیش در هفته نامه تجارت فردا در میزگردی با حضور مسعود نیلی انتقادات تندی را به روند خصوصیسازی این دولت وارد کرد و گفت: خصوصیسازی به عنوان شاخصی که درجه آزادی اقتصاد در ایران را نشان میدهد به خوبی انجام نشده و حتی متوقف هم شده است. بر اساس گزارشهای منتشرشده حدود پنج درصد از واگذاریهای صورتگرفته به بخش خصوصی واقعی رسیده است. در دولت جدید هم ظاهراً برخی مسوولان معتقدند چون نمیخواهند مثل مدل دولت قبل عمومیسازی کنند و شرکتهای شبهدولتی را به وجود آورند، دست از خصوصیسازی کشیدهاند و نمیخواهند کار جدیدی صورت دهند. از سوی دیگر چون خصوصیسازی، محتاطانه و با وسواس خاصی صورت میگیرد به همین خاطر برخی واگذاریها نمایشی و از قبل تعیینشده است.
وی برای نمونه از جلسه خود با محسن جلالپور، رئیس اتاق ایران خبر داده و گفته بود: در جریان واگذاری 14 طرح نیمه تمام نامهای روز چهارشنبه به دفتر ایشان آمده و خبر واگذاری تا روز شنبه را اعلام کرده است. یعنی رئیس پارلمان بخش خصوصی تنها دو روز تعطیل وقت داشته درباره این طرحها مطالعه کند و اعضای اتاق ایران را در جریان آن قرار دهد.
