احیای سازمان مدیریت بایگانی شد
به گزارش «اقتصادنیوز»، احیای سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور از تعهدات روحانی در زمان رقابت‌های انتخاباتی بود. او که بارها از بازگرداندن ساختارهای ازهم گسیخته دولت که در زمان ریاست احمدی‌نژاد بر دولت رو به نابودی گذاشته بودند، سخن گفته بود، برای اهالی اقتصاد سخن تازه‌تری داشت. احیای سازمانی که تا پیش از دولت‌های نهم و دهم به مغز تصمیم‌گیری و نهاد برنامه‌ریزی کشور مشهور بود و در میان دولتی‌ها به شکل دیگری نگریسته می‌شد.
کارکنان سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی حتی در میان دیگر کارکنان دولت از اقبال بهتری بهره می‌بردند. این اقبال به دلیل جایگاه سازمان و نقش خردگرایانه آن در تحولات اقتصادی است که نمود بیشتری می‌یافت. سال 85 و با استقرار دولت احمدی‌نژاد، سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی آن زمان از نگاه برخی به محاق نگاه مهندسی و پروژه‌ای غالب آن دولت رفت و جایگاهش در حد معاونت‌های استانداران کاهش یافت.
آن سازمانی که به مثابه مغز دولت انجام وظیفه می‌کرد، دیگر نشانی نداشت. به عقیده بسیاری ریشه بسیاری از مشکلات اقتصادی 85 تا 91 را باید در همین حذف سازمان مدیریت و برنامه جستجو کرد.
پس از پیروزی حسن روحانی در رقابت‌های انتخابات ریاست جمهوری و با توجه به وعده روحانی مبنی بر احیای سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور، بسیاری از کارشناسان اقتصادی به انتظار عمل به وعده رئیس جمهور بودند. ابتدای تشکیل کابینه، افراد زیادی برای تصدی پست سازمان مدیریتی که حالا به معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی تغییر کرده، مطرح شده بودند. از آن جمله مسعود روغنی زنجانی، محمدباقر نوبخت، محمد ستاری‌فر و حتی مسعود نیلی و بسیاری دیگر را می‌توان نام برد.
در نهایت نوبخت که ارتباط بسیار خوبی با روحانی داشت به این معاونت رفت و در استان‌ها نیز اتفاق ویژه‌ای از این جهت مشاهده نشد. به اعتقاد برخی نوبخت وظیفه احیای سازمان را برعهده گرفته بود. نوبخت اما در ابتدا و با توجه به ازهم گسیختگی دولت در بخش اقتصادی مشغول چالش بودجه شد. این‌بار دولت نه مثل گذشته که به موقع بودجه را تحویل مجلس داد تا آن فتح باب دولت دهم در مورد بودجه و اداره کشور براساس تنخواه، بسته شود.
به اعتقاد بسیاری از کارشناسان نوبخت آنقدر درگیر شده بود که وعده دولت در احیا را به فراموشی سپرده باشد.
علی طیب‌نیا از سوی دیگر و در وزارت اقتصاد مشغول کنترل تورم بود. همان طور که دولت جلو می‌رفت شاخص‌های بانک مرکزی و مرکز آمار ایران نشان از موفقیت دولت در امر کنترل تورم داشت. به گفته مسعود نیلی، مشاور اقتصادی حسن روحانی در آن زمان اولویت کشور در حین کاهش شاخص قیمت‌ها، خروج از رکودی بود که اقتصاد را بیش از پیش درگیر ساخته بود.
نجفی که به نقل از کارشناسان میراث فرهنگی توان برخورد با مفاسد سازمان میراث فرهنگی و گردشگری و ایجاد اصلاحات اساسی در این سازمان را نداشت، به ستاد هماهنگی‌های اقتصادی دولت رفت و ریاست این ستاد را برعهده گرفت.
بسیاری از تحلیل‌گران اقتصادی این تحولات را در راستای ایجاد تغییرات جدی در ساختار دولت ارزیابی می‌کردند و با توجه به انطباق نداشتن نوبخت با ساختار سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی، از نجفی به عنوان احیاگر سازمان یاد می‌کردند.
این مساله از این جهت اهمیت دارد که نجفی تا پیش از این تجربه سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی و تنظیم برنامه‌های توسعه را هم دارد.
تعویض نوبخت و نجفی به اعتقاد بسیاری از کارشناسان در ادامه اقدامات اصلاحی دولت ارزیابی می‌شد.
مجموعه اقدامات دولت در زمینه رفع رکود و چالش تورم از نگاه کارشناسان موفق ارزیابی شده است. در ادامه و با استیضاح فرجی دانا از وزارت علوم، نجفی به عنوان سرپرست وزارت علوم تحقیقات و فناوری معرفی شد. پذیرش این سرپرستی از سوی نجفی به زعم بسیاری از فعالان در عین ناامیدی از اصلاحات اقتصادی دولت چند سناریو جدید را برای احیای سازمان مدیریت در پی دارد.
یک سناریو این است که در حال حاضر، دولت با توجه به وضعیت حاکم بر فضای ارتباطی مجلس- دولت از احیای سازمان مدیریت منصرف شده است و به انتظار تغییرات فراکسیون‌های مجلس نشسته، تا زمان فرا رسیدن آن اتقافات 1.5 سال فاصله داریم و باید برای احیای مغز دولت به انتظار نشست.
سناریوی دوم این است که دولت به دلیل نداشتن تیم سازمانی قوی در حوزه‌های مختلف و فشاری که از سوی جریانات قدرت تحمل می‌کند، تا به‌دست آوردن تعادل تن به این بازی نخواهد داد و احیای سازمان بر اساس این گفته کارشناسان همچنان در محاق خواهد ماند.
سومین سناریو این است که شاید تیم اقتصادی دولت به کارکرد‌های جدیدی در حوزه برنامه‌ریزی دست‌یافته و درصدد ایجاد ساختاری جدید هستند تا بتوانند بیش از گذشته این سازمان را تاثیرگذار و پایدارتر احیاء کنند. هزینه فرصت از دست رفته البته نقدی است که از سوی کارشناسان به چنین رویکردی روانه شده است.
سناریوی دیگر این است که دولت بنابر هر دلیلی از احیای سازمان برنامه منصرف شده است و به دلیل نبود شفافیت یا هرنوع صلاحدید از طرح آن در شرایط امروز جامعه امتناع می‌ورزد.
البته این در حالی است که پیش از این نوبخت عنوان کرده بود که از ابتدای شروع به کار دولت یازدهم، عملا احیای سازمان مدیریت انجام شده اما تنها تابلوی آن عوض نشده است. موضوعی که مسعود نیلی به گونه‌ای دیگر بیان کرده و در پاسخ به این سوال که چرا تاکنون سازمان مدیریت احیاء نشده گفته است: باید دید آیا منظور این است که کاغذی جدید بگذاریم بالای همین ساختمانی که هر چند وقت یک‌بار نامش تغییر می‌کند یا نه، باید کمی عمیق‌تر درباره نقش سازمان برنامه و بودجه نگاه کنیم و اینکه چه شد به اینجا رسیدیم، تغییر نام کاری ندارد. در این حالت باید کمی عمیق‌تر نگاه کرد.
