آخرین گمانه‌زنی‌ها از توافقنامه هسته‌ای
سرعت دیدارهای دوجانبه و چندجانبه و پیوستن وزرای خارجه چین و روسیه و همچنین مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی به محل گفت‌وگوها، نوید رسیدن به توافق و پایان ماراتن نفسگیر هسته‌ای ایران و 1+5 را بسیار نزدیک کرده است.
پیش‌تر رسانه‌های خبری داخلی و خارجی از محتمل بودن توافق در ساعات بامداد دوشنبه در مقر سازمان ملل در وين گفتند. در این میان آسوشیتدپرس و واشنگتن پست در خبری مشابه به نقل از دیپلمات‌های حاضر در مذاکرات اعلام کردند که مذاکره‌کنندگان انتظار دارند که ديروز (یکشنبه) متن توافق به پايتخت‌ها فرستاده شود تا سران کشورها آن را مطالعه و در صورت تغييرات و موافقت، روز دوشنبه توافق رسمی اعلام شود.با این حال یک منبع آگاه در گفت و گو با خبرگزاری فارس این خبر را تکذیب کرد. همزمان مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپا و وزرای خارجه آمریکا و فرانسه نیز با ابراز خوش‌بینی از پیشرفت در مذاکرات در ساعات پایانی هشتمین دور از نگارش برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) خبر دادند. اگرچه اعلام توافق به هیجانات، انتظارات، نگرانی‌ها و دلواپسی‌ها خاتمه می‌دهد، اما سرآغاز یک فرآیند چندساله از تعهدات و راستی‌آزمایی طرفین خواهد بود.این توافق پس از اعلام عمومی در مقر سازمان ملل متحد در وین، باید برای بحث و بررسی دوماهه راهی کنگره آمریکا شود و سپس مهر تایید آژانس بر متن و ضمائم برنامه جامع اقدام مشترك (برجام) زده شود تا آنگاه آماده اجرا شود. پیش‌تر برخی خبرگزاری‌ها به نقل از یک منبع آگاه ایرانی از محورهای احتمالی برنامه جامع اقدام مشترک خبر داده بودند. اگرچه بلافاصله یک مقام مسوول نزدیک به تیم مذاکره‌کننده ایران گفت که محورهایی که سایت‌های خبری از برخی مفاد و بندهای برجام منتشر کرده‌اند دقیق نیست و مذاکره در مورد چند موضوع اختلافی هنوز ادامه دارد. تا پيش از پایان مذاکرات و نهایی شدن نگارش بندهای مرتبط در متن برجام، مطالبی از این دست صرفا گمانه‌زنی رسانه‌ای محسوب می‌شود.
این منبع آگاه گفته بود که این محورها با 1+5 در حال مذاکره است و چنانچه طرف مقابل تصمیم‌های لازم را بگیرد، توافق حاصل می‌شود. برخی محورهاي برجام احتمالي عبارتند از اول: براساس برجام، همگي تحريم‌ها عليه ايران لغو گرديده و ايران از اين پس يك كشور تحت تحريم شناخته نخواهد شد. بر اساس برجام صرفا يكسري محدوديت‌هاي موقت پيش‌بيني گرديده كه آنها هم مطابق بیانات مقام معظم رهبري پس از مدتي معقول و محدود رفع خواهند شد. دوم: كليه تحريم‌هاي اقتصادي، بانكي و مالي مطابق تاكيدات مقام معظم رهبري در روز اجراي برجام، به طور قطعي لغو خواهند گرديد. سوم: ايران از اين پس تحت تحريم‌هاي تسليحاتي نخواهد بود و طبق قطعنامه شوراي امنیت که قرار است بعد از حصول توافق صادرگردد، اين تحريم‌ها لغو و بر اساس ضمیمه آن صرفا برخي محدوديت‌هاي موقت براي زماني محدود اعمال مي‌گردد.
چهارم: اين برجام در واقع مجموعه‌اي از چندين توافق است كه همگي آنها در چارچوب خطوط قرمز ايران و مقام معظم رهبري تعريف شده و برخي اقدامات موقت و محدود با دوره‌هاي زماني متفاوت در آن پيش‌بيني شده است. پنجم: قطعنامه شوراي امنيت آخرين قطعنامه در مورد برنامه هسته‌ای ايران خواهد بود و پرونده هسته‌اي ايران را از ذيل فصل هفت منشور ملل متحد خارج خواهد كرد. مدت زمان اجراي قطعنامه محدود بوده و در پايان اين مدت ملغي خواهد گرديد. ششم: اين براي اولين‌بار است كه يك كشور ذيل تحريم‌هاي فصل هفتم موفق گرديده است با مذاكرات و ديپلماسي فعال از اين وضعيت خارج شود.
همچنان امیدوارم
همزمان، جان کری وزیر خارجه آمریکا نشست شنبه شب با ظریف و موگرینی را «بسیار مثبت» ارزیابی کرد و گفت همچنان امیدوارم به توافق برسیم. وزیر خارجه آمریکا صبح یکشنبه نیز در گفت‌و‌گو با خبرنگاران آمریکایی که برای پوشش خبری مذاکرات به وین آمده‌اند، دوبار تکرار کرد: «همچنان امیدوار هستم به توافق برسیم.»
همچنین وزیرخارجه فرانسه که به پاریس رفته بود، دیروز عصر برای چندمین‌بار به محل مذاکرات هسته‌ای آمد. او قبل از ورود به هتل کوبورگ به جمع خبرنگاران پیوست و با بیان اینکه هنوز برخی مشکلات باقی است، تاکید کرد: «امید دارم که به نتیجه می‌رسیم.» وزیرخارجه فرانسه به دیدار پیش رویش با یوکیا آمانو، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی اشاره کرد و ادامه داد: «امیدوارم که آخرین مرحله از این ماراتن را پشت‌سر بگذاریم.»
مذاکرات فنی پایان یافته است
از سوی دیگر، رئیس فنی تیم مذاکره‌کننده هسته‌ای ایران با اشاره به اینکه خوشبختانه تیم مذاکره‌کننده در وین به صورت فشرده مذاکرات را به گونه‌ای به سرانجام رساند که همه مسائل فنی پایان یافته است درخصوص چگونگی بازطراحی اراک نیز گفت: «پارامترهای اصلی رآکتور اراک را به گونه‌ای مشخص کردیم که نظر طرفین در آن لحاظ شده است. با اینکه در بازطراحی، تولید پلوتونیم کاهش یافته است اما این رآکتور به یک رآکتور چندوجهی با قابلیت بالا تبدیل می‌شود که پیش از این در طراحی سابق نبوده است.»
حرکت رو به جلو
علی لاریجانی ، رئیس مجلس شورای اسلامی نیز روز گذشته در حاشیه بازدید از نمایشگاه «قاب سرخ»گفت در مجموع فکر می‌کنم حرکت مذاکرات رو‌به جلو است و می‌تواند در شرایط فعلی به نتیجه برسد.
منبع:دنیای اقتصاد
