تونل عبور از رکود تورمی

حسن روحانی، رئیس‌جمهور در گفت‌و‌گوی زنده تلویزیونی به تشریح محورهای بسته ویژه تسریع رشد اقتصادی پرداخت.روحانی در ابتدای سخنان خود به فاجعه منا اشاره و با بازماندگان آن ابراز همدردی کرد.

رئیس‌جمهوری از ملت ایران و کسانی که در طول 12 سال گذشته و مخصوصا در دو سال اخیر در برابر 6 قدرت جهانی ایستادگی و مقاومت کردند، تشکر کرد.

روحانی از هدایت‌های مقام معظم رهبری و همچنین از مجلس شورای اسلامی به‌دلیل تهیه و تصویب طرح برجام قدردانی کرد. وی اظهارنظر شورای نگهبان را آخرین مرحله طرح برجام ذکر و اظهار کرد بعد از آن نوبت کاری است که دولت باید انجام دهد و اقداماتی که در حال انجام است.

حداکثر دو ماه تا رفع تحریم‌ها باقی است
روحانی گفت: یک تا 2 ماه پیش‌رو‌ داریم تا تحریم‌ها برداشته شود و شرایط جدیدی به‌وجود آید.رئیس‌جمهوری درخصوص روند گذشته اقتصاد به تحریم‌های اعمال شده علیه کشور اشاره و اظهار کرد: تحریم تجاری در دنیا سابقه داشت، تحریم نفتی در عراق و تحریم هوشمند هم در لیبی پیاده شد، اما تحریم بانکی از ایران شروع شد.

به گفته وی این اولین تجربه قدرت‌های بزرگ بود و باید روی این موضوع دقیق شد که چرا آنها فکر کردند با فشار اقتصادی می‌توانند به اهدافشان برسند.

روحانی ادامه داد: شرایط اقتصادی کشور به دلیل نیازمندی به نفت و دلارهای حاصل از آن چنین علامتی را داد به این ترتیب فروش نفت را کاهش دادند و مسیر بانکی را با مشکلاتی مواجه و تحریم بانکی را اعمال کردند.

وی اضافه کرد: درآمد ما در سال 90 از طریق فروش نفت حدود 119 میلیارد دلار بود و پس از اعمال تحریم‌ها در سال 91 این درآمد نزدیک 70 میلیارد دلار شد.

رئیس‌جمهوری با یادآوری مشکلاتی که پیش آمد، گفت: همه دیدید این کاهش درآمد نفتی چه مشکلاتی را ایجاد کرد؟ رشد اقتصادی ما در سال 91 منهای 8/6 شد و در سال 92 وقتی دولت می‌خواست کار را شروع کند، تورم بالای 40 درصد بود.

روحانی خاطرنشان کرد: اولین کاری که لازم بود، این بود که از طریق اقتصادمان پیامی دهیم برعکس پیام‌های قبل و بگوییم در شرایط تحریم می‌توانیم تورم را کاهش و آرامش را در بازار افزایش دهیم و آرامش را به جای تلاطم به‌وجود آوریم.

روحانی با تاکید بر اینکه روند کاهش تورم ادامه خواهد یافت، گفت: این روند ادامه دارد و مسیر ثابت دولت خواهد بود؛ این مسیر را به‌رغم مشکلات دنبال می‌کنیم.

رئیس‌جمهوری به رکود اشاره کرد و گفت: ما در زمینه رکود کاری کردیم که در 93 از آن خارج شدیم. سال 92 رشد ما منهای 9/1 بود، اما در 93 پیش‌بینی‌ها این بود که مسیر خروج از رکود است و آمارها هم این را نشان می‌داد و در سال 93 رشد 3 درصد را داشته‌ایم.

روحانی تصریح کرد: وقتی دیدند که در شرایط تحریم ما در حال ساماندهی اقتصاد هستیم به بی‌اثری تحریم‌ها پی بردند. وی خاطرنشان کرد: اتفاقا الان هم اگر درست در اقتصاد حرکت کنیم، این تحریم‌ها دیگر برنمی‌گردد.

روحانی در پاسخ به سوالی درباره بازگشت به رکود و کاهش تولید در کشور‌ گفت: مسیری که در حال طی بودیم با دو مساله در تابستان سال 93 مواجه شد که البته آثار آن بیشتر در اواخر سال 93 و اوایل سال 94 ظاهر شد.

وی توضیح داد: اولین مشکل این بود که قیمت نفت پایین آمد و البته این پایین آمدن از نظر ما طبیعی نبود؛ بلکه حساب شده بود که باید درباره این موضوع بعدا صحبت کنم، یعنی درست در زمانی که در ژنو ما به توافق نهایی تقریبا نزدیک بودیم و می‌توانست توافق در 24 ساعت بعد امضا شود، ناگهان با تحرکاتی که در منطقه رخ داد که باید درباره آن در وقت دیگری توضیح داده شود و برنامه‌ریزی که برای کاهش قیمت نفت شد برای تاثیر در مذاکرات بود و هم فشار بر روسیه بود.

وی کاهش قیمت نفت را به این دلیل عنوان کرد که به ایران فشار بیاورند تا بتوانند در مذاکرات امتیاز بگیرند که البته به عکس شد زیرا نه‌تنها امتیازی نتوانستند بگیرند؛ بلکه در متن کنونی برجام امتیازات بیشتری نسبت به متن 7 ماه پیش داده شد.

رئیس‌جمهوری تصریح کرد: به همین دلیل در آذر 93 به جای اینکه به توافق برسیم، 7 ماه مذاکرات تمدید شد که برای مردم این تمدید زیاد خوشایند نبود.

تشریح کلیات بسته جدید اقتصادی
رئیس‌جمهوری با اشاره به تدوین بسته جدید اقتصادی برای دوران گذار به پسا تحریم به ریشه‌های تدوین آن اشاره کرد و گفت: اقتصاد ایران در سال‌جاری با دو مشکل اساسی رو‌به‌رو شد. کمبود سرمایه در گردش بنگاه‌ها و هزینه تمام شده بالای تامین منابع، دو مشکل مورد اشاره بود.

روحانی گفت: دولت می‌خواهد در این بسته به‌گونه‌ای عمل کند که توان تسهیلات‌ دهی بانک‌ها افزایش یابد و بانک‌های منضبط هزینه کمتری برای تامین منابع بپردازند تا بتوانند تسهیلات ارزان‌تری در اختیار متقاضیان قرار دهند.

وی کاهش نرخ سپرده قانونی برای بانک‌هایی را که منضبط هستند یکی از این اقدامات ذکر کرد. رئیس شورای‌عالی اقتصاد افزود: ما به بانک مرکزی در این بسته سیاستی اجازه می‌دهیم، بانک‌هایی را که خوب کار کردند و انضباط درستی دارند، تشویق کند، تشویق از این طریق که این ذخیره قانونی را تا 10 درصد کاهش دهد. این بسیار مهم است برای اینکه دست بانک‌ها را برای منابع بیشتر باز می‌کند.

روحانی به چسبندگی نرخ سود با وجود کاهش نرخ تورم اشاره و اظهار کرد: اگر هزینه بانک‌ها کاهش یابد آنها می‌توانند سود تسهیلات را هم پایین بیاورند، این یک قدم برای تولیدکننده‌ها در این زمینه است. وی مداخله بانک در بازار بین بانکی و هدایت نرخ سود به سطوح پایین‌تر از این کانال را یکی دیگر از اقدامات در نظر گرفته شده در این بسته عنوان کرد.

رئیس‌جمهور برای اجرای این دو اقدام یک شرط نیز بیان کرد. به گفته روحانی بانک مرکزی هفته به هفته شرایط تورمی کشور را رصد می‌کند و نرخ تورم ماهانه باید از یک درصد کمتر باشد.

روحانی ادامه داد: این سیاست برای این است که هم پایه پولی افزایش نیابد و هم باعث تورم نشود؛ زیرا نمی‌خواهیم این دستاورد را از دست دهیم.

وی خاطرنشان کرد: از طرف دیگر در شرایط اقتصادی تولید‌کنندگان ما با انبارهای پر مواجه شدند در حالی که باید کالاهایشان بر اساس تقاضا به فروش برسد که ما باید در این مرحله تقاضا را تحریک کرده و شرایط را فراهم کنیم که مشکلات مردم برای خرید این محصولات برطرف شود و به‌گونه‌ای بین عرضه و تقاضا هماهنگی ایجاد شود.

اختصاص 5/7 هزار میلیارد تومان منابع در قالب اعتبارات‌ عمرانی و یارانه صادراتی از دیگر موارد بسته دولت برای تسریع رونق است.

به گفته روحانی این رقم طی دو الی سه هفته آینده به خزانه واریز می‌شود تا به تولید و رونق اقتصادی تحرک ببخشد.

روحانی یکی دیگر از سر فصل‌های بسته را پرداخت مطالبات پیمانکاران دانست و افزود: وقتی پیمانکار از دولت طلب دارد به دلیل دریافت وام برای اجرای پروژه دچار معوقات بانکی می‌شود و بانک‌ها نیز منابع را از بانک مرکزی گرفته‌اند؛ بنابراین در یک زنجیره همه به هم بدهکارند.

وی ادامه داد: در هفته‌های گذشته در این زمینه بحث شده است تا به طریقی این سیکل بدهی‌ها شکسته شود که بخشی از آن از طریق اوراق مشارکت و برای اولین بار بخشی از بدهی‌ها در قالب صکوک پرداخت شود. بنابر گزارش‌ها دولت قصد دارد 6 هزار میلیارد تومان صکوک اجاره منتشر کند که 5 هزار میلیارد تومان آن بابت بدهی به بانک‌ها و هزار میلیارد تومان آن جهت عرضه در بازار خواهد بود.

روحانی با بیان اینکه بسته در سه زمینه طراحی شده است تصریح کرد: این بسته هفته آینده اعلام می‌شود در قسمت اول بانک مرکزی می‌تواند بلافاصله عمل کند و منابع را در اختیار بانک‌ها قرار دهد.

رئیس‌جمهور زمان آغاز پرداخت تسهیلات به مردم بابت خرید کالا با اقساط بلندمدت و واریز منابع بودجه‌ای را دو یا سه هفته آینده اعلام کرد.

منبع:دنیای اقتصاد