دست اندازهای نرخ خوراک پتروشیمی

محمد‌حسن پیوندی در گفت‌وگو با «اقتصادنیوز»، عنوان کرد: در شرایط فعلی، صنعت پتروشیمی شرایط ویژه‌ای را می‌گذارند. بخشی از این شرایط ویژه، ناشی از نحوه اجرای اصل 44 قانون اساسی است که به یکباره کل صنعت پتروشیمی را دگرگون کرد. سرمایه‌گذاری و فعالیت‌های بخش پتروشیمی که پیش از این کاملا از طریق دولت بود، به دست بخش خصوصی رسید. به همین دلیل هم بود که پیش از این و در زمان دولتی بودن پتروشیمی‌ها، بحث قیمت خوراک پتروشیمی مطرح نبود. برای اینکه از این جیب به آن جیب می‌رفت.

وی در عین حال معتقد است که در آن زمان، حتی اگر که هزینه خوراک دیر به بخش نفت داده می‌شد، هیچ اشکالی نداشت چون همه چیز در یک قالب بود و به اصطلاح امروزی، شبهه رانتی در کار نبود.

پیوندی تاکید کرد: با چنین شرایطی یکباره آمدیم صنعت پتروشیمی را خصوصی کردیم. این خصوصی‌سازی هم به طور صحیح انجام نشد. یعنی نیامدیم سهام کل صنعت را یکجا در بورس به مردم عرضه کنیم تا انسجام صنعت از بین نرود. در حقیقت سازمان خصوصی‌سازی برای اینکه خصوصی‌سازی سرعت بگیرد، ارتباطات بین زنجیره‌ها را قطع کرد و واحدهای پتروشیمی را به صورت واحدهای کوچک، واگذار کرد. حالا با این اتفاقی که الان افتاده، بخش خصوصی فعلی، دنبال این نیست که توسعه را به سبک سابق ادامه دهد. چرا؟ به این دلیل که فعلاً باید با آنچه که در اختیارش قرار گرفته، جوابگوی سهامدارانش باشد.

وی عنوان کرد: بخش خصوصی درگیر این است که چطوری می‌تواند بیشتر سود ببرد. اینکه بیشتر سود ببرد یک جبهه‌اش هم این است که خوراکش ارزان‌تر باشد تا سود بیشتری ببرد. این یک واقعیت است. بنابراین تلاش بخش خصوصی در جهت این است که هر چه می‌تواند خوراک ارزان‌تری به دست آورد، چون خوراک، بخش عمده هزینه‌های تولید را تشکیل می‌دهد و هر چه پایین‌تر باشد، برایش سود بیشتری دارد. کما اینکه ما هم که در دولت بودیم هر چه نرخ خوراک پایین‌تر بود، می‌توانستیم پروژه‌های بهتری عرضه کنیم.

معاون شرکت پتروشیمی در عین حال گفت: دولت تمایل دارد خوراک را هر چه که می‌تواند گران‌تر بفروشد و از طرف دیگر، بخش خصوصی تمایل دارد که هر چه می‌تواند خوراک را ارزان‌تر تهیه کند. بنابراین این یک چالش بزرگ را به وجود آورده است. همین مسئله باعث دور شدن اقتصاد از واقعیت‌ها می‌شود. تصمیم‌گیری‌های فعلی، تصمیم گیری‌های بالاجبار زمان است. منظورم این است که کار دیگری هم نمی‌شود کرد. به خاطر این نحوه خصوصی‌سازی کار دیگری نمی‌شود کرد. اجبارا در این شرایط هستیم.

نکته دیگری که پیوندی به آن اشاره کرد، مسئله صندوق‌های بازنشستگی است. وی در این رابطه تاکید کرد: پتروشیمی‌هایی که واگذار شده، اکثریت سهامش در اختیار صندوق‌های بازنشستگی است. صندوق بازنشستگی، خواستش چیست؟ خواستش این است که سرمایه‌ها و داشته‌های بازنشسته‌ها را مراقبت کند تا در سال‌های بعد با این تورمی که وجود دارد، حقوق بازنشسته‌ها را تامین کند. در چنین شرایطی اگر بخواهیم حقوق بازنشسته‌ها را سالانه افزایش دهیم، چه باید بکنیم؟ باید اکثر درامد از سرمایه‌گذاری‌های صورت گرفته برای تامین این حقوق اختصاص یابد. چون صندوق بازنشستگی می‌خواهد حقوق بازنشسته را بدهد. همین مسئله یکی از موانعی است که اجازه نمی‌دهد توسعه سرعت سابق را داشته باشد.