اطلس جامع شرکت‌های ایرانی منتشر شد

رپرتاژ آگهی: پاسخ این پرسش‌ها را نمی‌توان فقط با دانستن تعداد شرکت‌های ثبت‌شده پیدا کرد. ثبت یک شرکت لزوماً به معنای فعالیت اقتصادی آن نیست و بررسی وضعیت کسب‌وکارها به اطلاعاتی فراتر از نام و تاریخ تأسیس نیاز دارد.

اطلس جامع شرکت‌های ایرانی با هدف ارائه تصویری یکپارچه از ساختار شرکت‌ها و وضعیت کسب‌وکار در ایران، در رسمیو منتشر شده است. این اطلس داده‌های ثبت شرکت‌ها، آگهی‌های روزنامهٔ رسمی، وضعیت مالیاتی، مجوزها، برندها، محصولات، سرمایه و ارتباطات شرکت‌ها را در قالب یک گزارش داده‌محور کنار هم می‌گذارد. اطلس زنده و رایگان است، هر روز به‌روز می‌شود و برای دیدنش نیازی به ورود به حساب کاربری نیست.

اطلس جامع شرکت‌های ایرانی چیست؟

اطلس گزارشی تعاملی برای شناخت بهتر فضای کسب‌وکار کشور است؛ گزارشی که به‌جای چند آمار پراکنده، مجموعه‌ای از شاخص‌های مرتبط با شرکت‌ها را کنار هم نشان می‌دهد.

داده‌های اطلس از منابع رسمی و پایگاه داده رسمیو گردآوری شده است. اطلاعات ثبت شرکت‌ها از سال ۱۳۰۸ و آگهی‌های روزنامهٔ رسمی از سال ۱۳۸۲ مبنای بخش‌های مختلف آن‌اند، در کنار داده‌های مالیاتی، مجوزها و محصولات.

این گزارش بر پایهٔ بیش از ۲۳ میلیون رکورد رسمی تهیه شده است. در نسخهٔ به‌روزشده تا آبان ۱۴۰۵، اطلاعات بیش از ۲٫۸ میلیون شخص حقوقی دارای شناسهٔ ملی در آن بررسی شده است. عددهای این متن تقریبی‌اند، چون عددهای اطلس هر روز کمی تغییر می‌کند.

اهمیت اطلس فقط در تعداد رکوردها نیست، در امکان بررسی ارتباط میان شاخص‌هاست.

از بیش از ۲٫۸ میلیون شخص حقوقی ثبت‌شده، چند مورد کد مالیاتی دارند؟

بر اساس داده‌های این گزارش، از بیش از ۲٫۸ میلیون شخص حقوقی ثبت‌شده، حدود ۶۷۰ هزار مورد کد مالیاتی دارند؛ یعنی کمتر از یک‌چهارم. به بیان دیگر، به ازای هر شرکت دارای کد مالیاتی، بیش از چهار شرکت ثبت‌شده وجود دارد که در این شاخص قرار نمی‌گیرند.

البته این عدد به معنای اثبات غیرفعال بودن همهٔ شرکت‌های فاقد کد مالیاتی نیست. در اطلس، «شرکت فعال» یعنی شرکتی که کد مالیاتی دارد. این تعریف مبنای مقایسهٔ آماری است، نه ارزیابی قطعی فعالیت واقعی همهٔ شرکت‌ها. در شمار ثبت‌شده‌ها بیش از ۴۵۰ هزار مدرسه، موقوفه، دستگاه دولتی و نهاد هم وجود دارد.

این تفاوت نشان می‌دهد آمار ثبت شرکت‌ها به‌تنهایی برای تحلیل فضای کسب‌وکار کافی نیست. برای شناخت بهتر باید شاخص‌های دیگری مانند آگهی‌های جدید، دریافت مجوز، ثبت محصول یا برند و انتشار صورت‌های مالی هم بررسی شوند.

تهران در صدر تعداد شرکت‌های فعال

محل ثبت شرکت، تعداد شرکت‌های دارای کد مالیاتی و پراکندگی مجوزهای تولیدی در کنار هم برای شناخت تفاوت‌های منطقه‌ای مفیدند.

بر اساس داده‌های اطلس تا آبان ۱۴۰۵، استان تهران با بیش از ۲۰۰ هزار شرکت دارای کد مالیاتی، حدود ۳۱٪ از شرکت‌های فعال کشور را دارد. پس از تهران، خراسان رضوی با حدود ۴۶ هزار شرکت و اصفهان با حدود ۴۴ هزار شرکت قرار دارند.

اطلس در بخش جغرافیا، علاوه بر تعداد شرکت‌ها، اطلاعاتی درباره مجوزها، برندها و پیوندهای اقتصادی میان استان‌ها ارائه می‌کند. سهم تهران از پروانه‌های بهره‌برداری حدود ۱۱٪ است، اما از برندهای ثبت‌شده حدود ۴۶٪؛ یعنی تفاوت میان محل ثبت و مدیریت شرکت با محل تولید در این داده‌ها دیده می‌شود.

بررسی تغییرات شرکت‌ها؛ فراتر از تاریخ تأسیس

وضعیت یک شرکت در زمان ثبت، تمام داستان آن نیست. تغییر مدیران، افزایش سرمایه یا کاهش سرمایه، تغییر نشانی، تغییر موضوع فعالیت و تصمیمات مجامع در طول عمر هر شرکت رخ می‌دهد.

اطلس بخشی از این تغییرات را با اتکا به آگهی‌های روزنامهٔ رسمی بررسی می‌کند. در سال ۱۴۰۴، از بیش از 455 هزار آگهی، حدود ۸۵٪ دربارهٔ تغییرات و تصمیمات شرکت‌های موجود بود و کمتر از ۷۰ هزار آگهی به تأسیس شرکت تازه مربوط می‌شد؛ یعنی به ازای هر آگهی تأسیس، حدود هفت آگهی تغییرات منتشر شد. «انتخاب یا تغییر مدیران» پرتکرارترین نوع تغییر بود و در بیش از ۳۴۰ هزار آگهی آمده است.

این داده‌ها نشان می‌دهند مطالعهٔ فضای شرکت‌ها فقط به شمارش کسب‌وکارهای تازه‌تأسیس محدود نمی‌شود؛ بخش مهمی از اطلاعات رسمی به تغییرات شرکت‌های موجود مربوط است.

در اطلس بخشی با عنوان «رادار شرکت‌های در حال تغییر» هم هست که رویدادهای شش ماه اخیر هر شرکت را کنار هم می‌گذارد: تغییر مدیران، مجوز تازه، افزایش سرمایه، برند جدید، شعبهٔ تازه و تغییر موضوع فعالیت. ترکیب این رویدادها می‌تواند شرکت‌هایی را نشان دهد که در حال تغییر ساختار یا گسترش فعالیت‌اند. با این حال هر تغییر به‌تنهایی نشانهٔ رشد نیست؛ تغییر مدیران مثلاً ممکن است بخشی از روند عادی اداره شرکت باشد.

سرمایه، صنایع، برندها و محصولات؛ اجزای دیگر تصویر کسب‌وکار

اطلس بخش‌های متنوعی را به این موضوعات اختصاص داده است. در نسخه آبان ۱۴۰۵ بیش از ۵ میلیون محصول ثبت‌شده، بیش از ۳۸۰ هزار برند ثبت‌شده و بیش از ۳۲۰ هزار مجوز و پروانهٔ معتبر دیده می‌شود. این ارقام تعداد رکوردهای مجموعه داده است و لزوماً به معنای تعداد محصولات یا برندهای منحصربه‌فرد و فعال در بازار نیست.

اطلس همچنین بخش‌هایی درباره هیئت‌مدیره، شبکه ارتباطات شرکت‌ها، ریسک شرکت‌ها و اشخاص، حکمرانی و مجامع و شاخص‌های شفافیت دارد. کنار هم بودن این موضوعات کمک می‌کند ساختار کسب‌وکارها فقط از زاویه تعداد و محل ثبت دیده نشود.

اطلس برای چه کسانی کاربرد دارد؟

اطلس جامع شرکت‌های ایرانی می‌تواند نقطه شروعی برای بررسی پرسش‌های مختلف درباره فضای کسب‌وکار باشد؛ از پژوهش درباره ساختار شرکت‌ها گرفته تا شناخت بازار و بررسی تغییرات رسمی.

• پژوهشگران و تحلیلگران اقتصادی می‌توانند از آمارهای تاریخی ثبت شرکت‌ها، پراکندگی جغرافیایی و شاخص‌های مرتبط با سرمایه و صنایع برای بررسی روندها و طرح پرسش‌های پژوهشی استفاده کنند.
• مدیران و صاحبان کسب‌وکار می‌توانند برای شناخت اولیه بازار، بررسی توزیع شرکت‌ها در استان‌ها و آشنایی با شاخص‌های مرتبط با محصولات، برندها و مجوزها به داده‌های اطلس مراجعه کنند.
• تیم‌های فروش و توسعه بازار می‌توانند از اطلاعات مربوط به صنایع، شرکت‌ها و پراکندگی جغرافیایی برای دقیق‌تر کردن شناخت خود از بازار هدف بهره بگیرند.
• روزنامه‌نگاران و تولیدکنندگان محتوا می‌توانند آمارها و روندهای موجود را به پرسش‌های مشخص درباره فضای کسب‌وکار تبدیل کنند؛ البته لازم است تعریف شاخص‌ها، بازه زمانی و محدودیت‌های هر داده را نیز در نظر بگیرند.

اطلس جای بررسی جزئیات یک شرکت یا مطالعه تخصصی یک بازار را نمی‌گیرد؛ بلکه تصویری کلی و داده‌محور در اختیار مخاطب می‌گذارد تا بتواند موضوع موردنظرش را بهتر بشناسد و برای بررسی عمیق‌تر، پرسش‌های دقیق‌تری مطرح کند.

مشاهده اطلس جامع شرکت‌های ایرانی

اطلس جامع شرکت‌های ایرانی در رسمیو منتشر شده است و نسخه فعلی آن به‌صورت زنده و رایگان، بدون نیاز به ورود به حساب کاربری، در دسترس است. داده‌های آن از منابع رسمی گردآوری شده‌اند و بخش‌های مختلف گزارش، شاخص‌هایی از ثبت شرکت‌ها و وضعیت مالیاتی تا پراکندگی جغرافیایی، تغییرات ثبتی، سرمایه، صنایع، برندها و محصولات را پوشش می‌دهند.

اگر می‌خواهید بدانید ساختار شرکت‌های ایران چه تصویری از وضعیت کسب‌وکارها ارائه می‌دهد، می‌توانید گزارش را بررسی کنید، شاخص‌های موردنظرتان را ببینید و داده‌ها را در زمینه پرسش خود تفسیر کنید.