پیامی که لاریجانی به مسقط برد | آسوشیتدپرس: احتمالا پاسخ ایران درباره مذاکرات را منتقل خواهد کرد | الجزیره: این سفر نشانه پیشرفت در مذاکرات است

به گزارش اقتصادنیوز به نقل از اکوایران، در بحبوحه تنش ها در خاورمیانه، روز سه‌شنبه، مقام بلندپایه امنیتی جمهوری اسلامی ایران در شرایطی رهسپار سلطان‌نشین عمان در خلیج فارس شد که نخست‌وزیر اسرائیل هم راهی ایالات متحده شد تا با رئیس‌جمهور این کشور دیدار کند. به نظر می‌رسد نتایج این دیدارها نتایج قابل توجهی در وقایع روزهای آینده داشته باشد.

انتقال پاسخ هسته‌ای تهران به مسقط

به نوشته خبرگزاری آسوشیتدپرس، علی لاریجانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران، در سفر خود به مسقط، احتمالاً پاسخ کشورش به دور اولیه مذاکرات غیرمستقیم هفته گذشته را منتقل خواهد کرد. لاریجانی قرار است با بدر البوسعیدی، وزیر امور خارجه عمان، میانجی اصلی مذاکرات، و هیثم بن طارق، سلطان عمان، دیدار کند. خبرگزاری ایرنا این مذاکرات را «مهم» توصیف کرده، اما توضیحی در مورد پیامی که لاریجانی حامل آن خواهد بود، ارائه نداد. 

ایران و ایالات متحده هفته گذشته مذاکرات هسته‌ای جدیدی را در عمان برگزار کردند. عباس عراقچی، وزیر امور خارجه، روز یکشنبه در جمع دیپلمات‌ها در اجلاسی در تهران، اظهار داشت که ایران بر حق خود برای غنی‌سازی اورانیوم پایبند خواهد ماند.

 الجزیره، در گزارشی خاطر نشان کرده که برخی از تحلیلگران، این سفر را، پس از مذاکرات اخیر، «نشانه‌ای مثبت حاکی از نوعی پیشرفت» در تلاش‌ها برای پیشبرد مذاکرات تفسیر می‌کنند.

اداره دریانوردی وزارت حمل و نقل ایالات متحده روز دوشنبه هشدار جدیدی به کشتی‌های آمریکایی در تنگه هرمز صادر کرده که «برای تامین امنیت ناوبری، تا حد امکان از آب‌های سرزمینی ایران دور بمانند». این تنگه که یک پنجم کل نفت حمل‌ونقل شده دریایی جهان از آن عبور می‌کند، در آب‌های سرزمینی ایران و عمان قرار دارد. 

دیدار دوباره در واشنگتن

هم‌زمان با این سفر، بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، روز سه‌شنبه به واشنگتن می‌رود تا دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، را به گسترش دامنه مذاکرات هسته‌ای پرمخاطره با ایران تشویق کند. این مذاکرات هفته گذشته در حالی از سر گرفته شد که آمریکا در حال تقویت استقرار نظامی خود در خاورمیانه است.

به نوشته آسوشیتدپرس، اسرائیل خواهان توقف غنی‌سازی اورانیوم، محدودیت بر برنامه موشک‌های بالستیک و قطع روابط جمهوری اسلامی ایران با گروه‌های مقاومت در سراسر منطقه است. ایران همواره این خواسته‌ها را رد و اعلام کرده تنها در ازای لغو تحریم‌ها، محدودیت‌هایی را در برنامه هسته‌ای خود می‌پذیرد. دفتر نتانیاهو روز دوشنبه اعلام کرد که نخست وزیر اسرائیل در دیدار با ترامپ به مذاکرات جاری ایالات متحده با ایران خواهد پرداخت، زیرا نتانیاهو معتقد است که تهران باید برای «محدودیت موشک‌های بالستیک» و پایان دادن به حمایت خود از گروه‌های منطقه‌ای تحت فشار قرار گیرد.

مشخص نیست ناآرامی‌های اخیر و استقرار نظامی قابل توجه ایالات متحده در منطقه موضع تهران را منعطف تر کرده و یا این‌که آیا ترامپ علاقه‌مند به گسترش موضوع این مذاکرات دشوار است یا خیر.

این دیدار، هفتمین دیدار بین ترامپ و نتانیاهو از زمان بازگشت رئیس جمهور آمریکا به قدرت در سال گذشته خواهد بود. سفر نتانیاهو تنها دو هفته پس از آن صورت می‌گیرد که استیو ویتکاف، فرستاده ویژه ترامپ و جرد کوشنر، داماد و مشاور خاورمیانه ترامپ، با نخست‌وزیر اسرائیل در اورشلیم دیدار کردند. فرستادگان ایالات متحده روز جمعه هم مذاکرات غیرمستقیمی در عمان با وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران انجام دادند.

به گفته یوهنان پلسنر، مدیر موسسه دموکراسی «واضح است که این روزها، روزهایی هستند که تصمیماتی گرفته می‌شود، انتظار می‌رود آمریکا استقرار نیروهای خود را تکمیل کند و در تلاش است تا از چشم‌انداز مذاکرات نهایت استفاده را ببرد. اگر می‌خواهید بر روند مذاکرات تأثیر بگذارید، فقط از طریق فشار می‌توان تا حدی کار را پیش برد».

نگرانی از یک توافق محدود

به گفته سیما شاین، تحلیلگر موسسه مطالعات امنیت ملی، اسرائیل نگران است که ایالات متحده ممکن است به توافقی محدود با ایران برسد که بر اساس آن تنها غنی‌سازی اورانیوم به طور موقت متوقف شود. توافقی که در آن ایران غنی‌سازی را برای چندین سال متوقف کند، به ترامپ اجازه می‌دهد تا ادعای پیروزی کند. اما اسرائیل معتقد است که هرگونه توافقی از این دست که به برنامه هسته‌ای ایران پایان ندهد و زرادخانه موشک‌های بالستیک آن را کاهش ندهد، در نهایت اسرائیل را ملزم به راه‌اندازی موج دیگری از حملات خواهد کرد. در پی حملات سال گذشته، احتمالا تهران به سرعت قادر به غنی‌سازی اورانیوم نباشد، و این ایده توقف موقت را برای آن‌ها جذاب‌تر می‌کند.

تریتا پارسی، معاون اجرایی موسسه کوئینسی برای حکمرانی مسئولانه، به الجزیره گفته که نتیجه مذاکرات ایالات متحده با ایران می‌تواند به این بستگی داشته باشد که آیا واشنگتن بر خواسته‌های هسته‌ای خود که «کاملاً قابل دستیابی» هستند تمرکز می‌کند یا موضع حداکثری اسرائیل را اتخاذ می‌کند. پارسی به الجزیره گفت: «اگر شاهد ادامه پیگیری خطوط قرمز اسرائیل باشیم، من حدس می‌زنم که این مذاکرات خیلی زود از هم می‌پاشد.»