سودای هیلاری‌کلینتون برای ریاست‌جمهوری آمریکا چیست؟

به گزارش اقتصادنیوز، هفته‌نامه اکونومیست گزارش اصلی شماره جدید خود (که نسخه چاپی آن فردا منتشر خواهد شد) را به انتخابات ریاست‌جمهوری سال 2016 آمریکا و کاندیداتوری «هیلاری کلینتون» از حزب دموکرات، اختصاص داده و می‌نویسد: «هیلاری کلینتون»، مدت مدیدی‌ است که برای بدست‌آوردن یک پست مهم سیاسی تلاش می‌کند. وی در رقابت داخلی حزب دموکرات برای انتخاب کاندیدای ریاست‌جهموری ایالات متحده در سال 2008، در آستانه پیروزی قرارگرفت اما درنهایت مغلوب رقیبش یعنی «باراک اوباما» شد. با این وصف، کلینتون از بسیاری از جنبه‌ها، از سایر رقبایش، کاندیدای قدرتمندتری محسوب می‌شود.

او و همسرش هم‌اکنون یک ماشین تبلیغاتی بزرگ به راه انداخته‌اند. درست لحظه‌ای که هیلاری کلینتون استارت این ماشین را زد، شروع به جذب اسپانسر، برپاکردن سخنرانی‌های فراوان و تاختن به رقبایش کرد و حتی برخی به این نتیجه رسیدند که وی مهارناپذیر است؛ بطوریکه «پدی پاور»، نویسنده ایرلندی، در انتخابات سال 2016 آمریکا، برای هیلاری کلینتون شانس 91 درصدی قائل شده‌است.

در انتخابات سال 2008، یک‌ماه قبل از گردهمایی خصوصی احزاب سیاسی در ایالت «آیووا»، کلینتون در نظرسنجی‌های ملی، 20 امتیاز از سایر دموکرات‌ها پیش بود اما همچنان قدرت رقابت با یک سناتور جوان از ایالت «ایلینوی» را نداشت. اما امسال قضیه فرق می‌کند چراکه هنوز از حزب دموکرات، رقیبی جدی برای کلینتون اعلام نامزدی نکرده؛ هرچند هنوز فرصت زیادی باقی‌مانده‌است. رأی دهندگان اصلی ترجیح می‌دهند تنها یک انتخاب داشته‌باشند نه انتصاب؛ درنتیجه گفتن اینکه وی چگونه از پس کاندیدای احتمالی دموکرات‌ها برخواهد آمد، کار دشواری است، زیرا هنوز کسی نمی‌داند کاندیدای احتمالی دموکرات‌ها چه‌کسی است.

شواهد نوید حضور کاندیداهای متنوعی از حزب جمهوری‌خواه را می‌دهد که از میان آنها می‌توان «تد کروز» و «جب بوش» را نام‌برد. «رند پال»، از منتقدان جنگ‌های خارجی آمریکا و دیدبان دولت اوباما نیز در تاریخ هفتم آوریل با اعلام کاندیداتوری خود از حزب جمهوری‌خواه، پا به عرصه انتخابات 2016 آمریکا گذاشت. اما با‌اینحال، هیلاری کلینتون همچنان در حزب خود یعنی دموکرات‌ها، تنها کاندیدای محبوب است. حال این سوال مهم پرسیده می‌شود که کلینتون برای چه کاندیدا شده‌است؟

حامیان هیلاری کلینتون، تبحر و تجربه او را دلیل اصلی کاندیداتوری‌اش می‌دانند. او، به‌عنوان وزیر اسبق امورخارجه ایالات متحده، حدود یک میلیون کیلومتر راه پیموده و از 112 کشور جهان بازدید کرده‌است. وقتی یک بحران خارجی جلوی چشمانش رخ می‌دهد، وی این شانس را داشته که پیش از این در آن کشور حضور یافته، یا با رهبران آنها ملاقات کرده‌است. درحالیکه هیچ‌یک از کاندیداهای احزاب دیگر نمی‌توانند از این حیث با او رقابت کنند. 

او همچنین دولت آمریکا را بخوبی می‌شناسد. او هشت سال، نزدیکترین مشاور به رییس‌جمهور آمریکا، یعنی همسرش بوده، و در این مدت بودجه آمریکا را تنظیم کرده و توافقات دوحزبی را برای اصلاح معیشت و افزایش مبادلات در آمریکای شمالی، به اجماع رسانده‌است. درنهایت، هیلاری کلینتون، به‌عنوان یک سناتور، سیاست یک بام و دوهوا را درپیش گرفت که در آن به سخنان سناتورهای جناح‌های مختلف گوش داده و با آنها کار می‌کرد به‌طوریکه برخی جمهوری‌خواهان علنا اذعان کرده‌اند که رفتارهای گذشته وی را نمی‌پسندند. اما هیلاری کلینتون در کسوت ریاست‌جمهوری می‌تواند بسیار بهتر از باراک اوباما، با نمایندگان دوحزب چانه‌زنی کند. 

اما هدف اصلی او چیست؟ برای کسی‌که حدود ربع قرن در سطح‌بالای سیاسی فعالیت کرده، خیلی سخت است که عقایدش را به صراحت بیان کند. از جنبه سیاست‌های خارجی، وی اذعان کرده که نه واقع‌گراست نه ایده‌آلیست بلکه یک «ایده‌آلیست واقع‌گرا» است. درخاطرات اخیر، وی الگوی آمریکایی «بازار آزاد، برای مردم آزاد»، را جشن گرفت. با اینحال او خطاب به چپ‌گرایان حزب دموکرات می‌گوید: اجازه ندهید کسی به شما بگوید که تنها موسسات و کارخانجات هستند که شغل ایجاد می‌کنند، که بعدها یکی از معاونانش، در توجیه این سخنان گفت که منظور کلینتون از این حرفها تخفیف مالیاتی برای موسسات بوده‌است. دیدگاه‌های برخی کاندیداها ممکن است از مشاورانی که به خدمت می‌گیرند، نشأت گرفته باشد، اما هیلاری کلینتون صدها مشاور برجسته از فرقه‌های مختلف دموکرات دارد به‌طوریکه «چارلز شومر»، از سناتورهای ایالت نیویورک و همکار سابق هیلاری کلینتون، او را مرموزترین فردی که تاکنون درعمرش ملاقات کرده، می‌نامد.

 

اما منتقدان هیلاری کلینتون در جناح راست، از اینکه وی تشنه قدرت است ابراز نگرانی می‌کنند. آنها معتقدند اگر آب باشد او شناگر خوبی است. اما در جناح چپ، این ترس وجود دارد که وی با جنبش «وال‌استریت»، ارتباط نزدیکی دارد به‌طوریکه پیش‌بینی می‌شود کمپین انتخاباتی وی از این جنبش یک میلیارد دلار درآمد کسب کند. کلینتون برای کندن خود از زندگی یک شهروند عادی آمریکایی، نخست در سال 1979 میلادی به یک کاخ دولتی نقل مکان کرد و بعدها از مداخله نظامی در عراق حمایت کرد.

شاید بتوان او را شخصیتی بینابین یعنی معقول و میانه رو تلقی کرد. «الیزابت وارن»، یا «مارتین اُ.مالی» دو رقیب احتمالی کلینتون از حزب دموکرات، وی را شایسته‌ترین فرد برای اعلام کاندیداتوری از این حزب می‌دانند اما معتقدند رأی دهندگان باید بیشتر او را بشناسند.

آخرین باری که هیلاری کلینتون، یک طرح دقیق اقتصادی ارائه کرد به کمپین او در سال 2008 باز‌می‌گردد که او در این کمپین کمتر خود را متمایل به سیاست‌های ناتمام همسرش در دهه 90 نشان داد مثلا از تمایل اندکش برای قراردادهای تجاری سخن گفت اما درعوض خودرا به سیاست‌های اجرا شده ازسوی اوباما، نزدیکتر دانست. اما از سال 2008 تاکنون، دنیا دستخوش تغییر شده و دموکرات‌ها، بر سر این نکته که چگونه بدون محدود کردن رشد، از میزان نابرابری‌ها بکاهند، دیوانه‌وار دچار اختلاف عقیده شده‌اند.

مرکز مطالعاتی «پیشرفت آمریکا»، که یکی از سازمان‌های پژوهشی بزرگ و مورد توجه هیلاری کلینتون محسوب می‌شود، اخیرا فهرستی از مجموعه سیاست‌ها منتشر کرده که آنها را «سرمایه‌داری جامع» نامیده‌است. این فهرست شامل اصول منطقی نظیر: افزایش سرمایه‌گذاری در توسعه زیرساخت‌ها و افزایش یارانه دستمزدها در مشاغل سخت می‌شود. برخی ایده‌های خیره‌کننده، نظیر تشویق «شوراهای کاری» که مشاغل و مدیریت را به‌هم نزدیک می‌کنند و برخی ایده‌های مبهم نظیر افزایش تلویحی یارانه رهن مسکن و همچنین تدابیر ایجاد مشاغل کم درآمد برای جوانان، در این فهرست لحاظ شده‌است. اما باید منتظر ماند و دید که چه تعداد از این طرح‌ها مورد علاقه و توجه هیلاری کلینتون قرار دارد؟

اما رویکرد اصلی هیلاری کلینتون در سیاست‌خارجه این است که وی از اوباما سخت‌گیرتر است. وی از گسیل نیرو به افغانستان حمایت می‌کند اما درعین حال از اعلام هرگونه تاریخ انقضا برای حضور نیروهای نظامی آمریکا در این کشور، امتناع می‌کند. وی درعین حال به اوباما برای مسلح کردن شورشیان سوری فشار آورده و او را به علت ناتوانی در یافتن یک شیوه بهتر در سیاست‌های خارجی سرزنش می‌کند. اما با اینحال هنوز جزییات زیادی هست که او درباره آنها توضیحی نداده‌است. به‌عنوان مثال: آیا او فکر می‌کند که آیا می‌توانست تفاهم هسته‌ای بهتری را با ایران منعقد کند؟

بهرحال، بسیاری از کشورهای خارجی، ترجیح می‌دهند فردی ریاست‌جمهوری آمریکا را به‌عهده بگیرد که با دنیای خارج لز آمریکا تعامل داشته‌باشد.

اما همچنان دو نگرانی دیگر ازسوی منتقدان کلینتون وجود دارد؛ برخی می‌گویند او غیر قابل اعتماد است و برخی دیگر از این نگرانند آنچه که او به‌عنوان رییس جمهور نمی‌تواند از عهده آن بر بیاید این‌است که سلسله مراتب حکومت آمریکا اساسا ناسالم است و درنتیجه این مساله ممکن است بر مزایایی که مردم آمریکا از انتخاب نخستین رییس‌جمهور زن تاریخ خود بهره‌مند شوند، بچربد.