
جمشید پژویان در گفتوگو با «اقتصادنیوز» در مورد کاهش درآمدهای نفتی ایران، با تاکید بر اصلاح ساختار نظام مالیاتی در کشور گفت: مهم این است که درآمدهای مالیاتی دولت به چه صورت است، دولت در حال حاضر به روش نامتداول مالیات در فروش بهجای مالیات بر ارزش افزوده، درآمد مالیاتی خوبی کسب میکند، هر چند از این طریق و به لحاظ نظری فشار روی کم درآمدها بیشتر میشود.
وی با اشاره به جانشین شدن اخذ مالیات و توسعه درآمدهای مالیاتی به جای استفاده از درآمدهای نفتی گفت: از نقطه نظر کارایی در حقیقت این نوع از مالیات، مالیات خوبی محسوب نمیشود و تاکنون متوجه این موضوع نشدم که چرا دولتها علاقهای به دریافت مالیات از ثروتمندان از خود نشان نمیدهند و به صورت مداوم از قشرهای کم درآمد مالیات بیشتری گرفته میشود.
پژویان راه نهایی در موضوع مالیات را اینگونه عنوان کرد: راه صحیح این است که باید به طور کلی و با بازگشت به گذشته، ساختار مالیاتستانی و استفاده از مالیاتها را اصلاح کنیم.
این استاد بازنشسته دانشگاه علامه در ادامه گفتوگو درباره راههای مقابله با کسری بودجه افزود: انضباط مالی در زمینه هزینههای دولت هم راهکار دیگری است که متاسفانه دولت ایران هیچگاه موفق به اعمال آن نشده است. بسیاری از هزینهها در سطح دولت ضرورتی ندارد و در حد حیف و میل کردن است.
وی در پاسخ به اینکه آیا ساختار اقتصادی در ایران پتانسیل ایجاد انضباط مالی را دارد؟ افزود: توان و اراده دو موضوع متفاوت است. از باب اراده بسیار مشکوکم، چون به شدت در قدرت جریاناتی وجود دارد که تمایل دارد جریان اصلی منابع را به سمت خود جلب کند. جریاناتی در درون دولتها شکل میگیرد که به استفاده بهینه از درآمدها اعتقادی ندارد و به صورت مداوم در پی جذب منابع به هر شکلی به سمت خود و جریان متبوع خود هستند.