علی چگینی در گفت‌وگو با اقتصادنیوز، با بیان اینکه یکی از مهم‌ترین دلایل ایجادشهرهای جدید، سرریز جمعیت کلانشهرها بوده است، گفت:در حال حاضر پیش‌بینی شده که سرریز جمعیت میلیونی بتواند تنها حدود یک میلیون نفر از جمعیت در این شهرها را جذب کند. از این‌رو نمی‌توان آن را پروژه موفقی تلقی کرد. چرا که ساخت شهرهای جدید به ساخت 200 هزار واحدی مسکن مهر خلاصه نمی‌شود و این‌گونه نیست که به عنوان شاخص موفقیت ساخت‌وساز معرفی شود. در حالی که برای انتقال جمعیت از منطقه‌ای به منطقه‌ای دیگر باید کلیه امکانات و فضاهای مسکونی به خوبی فراهم شود.
وی افزود:برای ایجاد جاذبه جمعیتی در مناطق جدید باید ابتدا میزان ظرفیت و نیاز ساخت‌وساز مورد توجه قرار گیرد تا در کنار ساخت واحدهای مسکونی کلیه مجموعه‌های زیربنایی و روبنایی احداث شوند، همچنین امکان انتقال و برقراری شبکه حمل‌ونقل با شهرهای مادر نیز فراهم شود، چرا که اکثر ساکنان این شهرها در شهرهای مادر اشتغال دارند.
چگینی تصریح کرد: اگر این فضا فراهم نشود، در مجموع موفقیتی از ایجاد شهرهای جدید به دست نمی‌آید. این شهرها زمانی مناسب سکونت خواهند بود که تمامی امکانات رفاهی و خدماتی زندگی در آنها فراهم باشد. در سایر شهرهای دنیا چه‌بسا شهرک‌های اطراف و اقماری نسبت به شهرهای مادر از مرغوبیت بیشتری برخوردار هستند.
به گفته وی، در اکثر شهرهای جدید در سایر کشورها راه‌های دسترسی مناسبی برای عبور و مرور از شهرک‌های اقماری و شهرهای مادر وجود دارد و فرد با صرف زمان یک‌ساعته و با استفاده از قطار شهری بین محل کار و سکونت تردد می‌کند و در عین حال در منطقه‌ای ساکن است که از شرایط آب و هوایی مناسب‌تری برخوردار است و کلیه خدمات شهری در آن فراهم است.
وی افزود:از این‌رو ضروری است تا در این بخش جاذبه‌های سکونتی ایجاد شود و اگر امکاناتی همچون قطارهای سریع‌السیر و راه‌های دسترسی تسهیل شود، قطعاً ساکنان این شهرها رغبت بیشتری به سکونت خواهند داشت و همین باعث خلوت‌تر شدن شهرهای مادر می‌شود.
چگینی گفت: اکنون برای تکمیل شهرهای جدید، مطالعاتی انجام می‌شود تا برنامه‌های توسعه درون‌زا در این شهرها شکل گیرد و بتوانند ترکیبی از اقشار مختلف و نه فقط از گروه‌های کم‌درآمد را در این شهرها ساکن کنند. چرا که صرف سکونت اقشار کم‌درآمد آنها را تبدیل به محلات فقیرنشین خواهد کرد. اما نباید به دنبال تجمع گروه خاصی در این شهرها بود و باید این شهرها زنده و ترکیبی از جمعیت شهری و از همه اقشار جامعه باشند.
مدیرکل دفتر برنامه‌ریزی و اقتصاد مسکن وزارت راه و شهرسازی معتقد است: تئوری ایجاد شهرهای اقماری تجربه قدیمی است که در بسیاری از کشورها انجام شده و موفق هم بوده است، اما این طرح در کشور ما موفق نبود و این هم دلایل مختلفی دارد.
وی در پاسخ به اینکه آیا این امیدواری وجود دارد که با پا گرفتن شهرهای جدید و سرریز جمعیت از شهرهای بزرگ به سمت شهرهای جدید، قیمت زمین در کلانشهرها متعادل شود، اظهارکرد: تا حدودی متعادل‌تر می‌شود و امیدوارم این اتفاق رخ دهد. حال باید برآورد شود که قیمت زمین از حالت سوداگری خارج شود و به یک تعادل قیمتی برسد که البته این مهم با سیاست‌های مالی مدیریت می‌شود و امیدواری وجود دارد که در صورت وجود ثبات در سیاست‌های شهری و مدیریت شهری طبیعتاً سمت و سویی ایجاد می‌شود تا نیاز مسکن تا اندازه‌ای قابل توجه برطرف شود.
وی خاطرنشان کرد: باید در ساخت و سازها به حفظ شأن شهروندی، ارزش کرامت انسانی و حرمت و حریم روانی اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی خانوار توجه شود و این حقوق برای همه شهروندان ،محترم شمرده شود.
