شرکت های آلاینده در آستانه جریمه شدن
اسماعیل کهرم در گفت‌و‌گو با "اقتصاد نیوز" با اشاره به وجود پالایشگاه‌های تولیدکننده آلاینده گفت: چندی پیش که موضوع تشکیل صندوق ملی محیط زیست مطرح بود، در ابتدا هدف از این صندوق این بود که بر اساس تاسیس صندوق ملی محیط زیست، از تولیدکنندگان محصولات صنعتی دو تا پنج درصد مالیات دریافت و به این صندوق واریز شود تا این مبلغ را در جهت مسائل محیط زیستی مصرف کنند.
وی افزود: به طور مثال پالایشگاه اراک یکی از پالایشگاه‌ها و تولیدکنندگانی است که میزان قابل توجهی آلایندگی به محیط زیست وارد می‌کند اما حال با وجود افرادی که در سازمان محیط زیست هستند و می‌توانند میزان آلایندگی هریک از این کارخانه‌ها و پالایشگاه‌ها را به دست آورند می‌توانیم برنامه‌هایی اجرا کنیم.
به گفته کهرم ، می‌توان بر حسب میزان آلایندگی، راه‌حل‌های مختلفی اجرایی کرد. در مورد پالایشگاه اراک در سال گذشته سه میلیارد تومان به سازمان حفاظت از محیط زیست پرداخت شده و این مبالغ برای مخارج زیست‌محیطی کنار گذاشته شده است.
وی ادامه داد: نکته قابل توجه این است که تاکنون در ایران سابقه انجام این فعالیت وجود نداشته است. در این میان شنیده می‌شود تعدادی از شرکت‌های خصوصی وارد شده‌اند و اعلام آمادگی کرده‌اند.
مشاور رئیس سازمان محیط زیست اظهار کرد: برخی از تولید کنندگان می‌گویند این مالیات را پرداخت می‌کنند. این در حالی است که شاید بتوان این مبالغ را از بخش خصوصی دریافت کرد اما در شرایطی نمی‌توان از صاحبان صنایع و بخش کشاورزی به صورت کامل دریافت کرد و به عبارتی شاید زیر بار پرداخت جریمه نروند.
وی گفت: برخی از این سازمان‌ها می‌گویند چون ما شرکت‌های مالی قوی هستیم می‌توانیم این کار را بهتر انجام دهیم. بنابراین به دلیل نداشتن سابقه این کار در کشور هنوز توانایی اجرای آن را نداشتیم.
کهرم معتقد است که هر شرکتی، هر مجموعه زراعی و صنعتی به دنبال افزایش سوددهی خود است، بنابراین باید در جهت داشتن محیط زیستی سالم نیز تلاش کرده و باید در جهت جلوگیری از تخریب محیط زیست همکاری کنند.
وی افزود: این مساله در کشورهای دیگر اعمال شده است. به طور مثال بسیاری از کارخانه‌ها همانند پالایشگاه‌ها یا پتروشیمی‌ها مبلغی به عنوان حق کربن پرداخت می‌کنند. حق کربن به این معنی است که پالایشگاه یا کارخانه‌ای میزان کربنی را که به هوا منتقل کرده و باعث تخریب محیط زیست شده محاسبه می‌کند و جریمه آن را پرداخت می‌کند.
مشاور رئیس سازمان محیط زیست تصریح کرد: اگر چنانچه آن شرکت میزان کربنی را که ایجاد کرده نسبت به سال قبل کاهش داده باشد، در آن صورت با تشویق نیز همراه می‌شود اما در غیر این صورت باید جریمه‌اش را پرداخت کند. در حال حاضر برخی شرکت‌ها در کشورهای دیگر هستند که دراین‌باره تحقیق می‌کنند و میزان آلاینده‌ها را محاسبه می‌کنند. به طور مثال CO2 یا CO ایجاد‌شده را که در گرمایش زمین موثر است محاسبه می‌کنند و شرکت‌های متخلف باید جریمه خود را پرداخت کنند.
کهرم اضافه کرد: در ایران این مساله رعایت نمی‌شود. در سفری که به یکی از این پالایشگاه‌ها داشتم متوجه شدم که این پالایشگاه به شدت سعی دارد میزان آلایندگی تولید‌شده خود را کاهش دهد تا سوددهی شرکتش بیشتر شود.
وی افرود: معتقدم باید برخی از این شرکت‌ها را نقره‌داغ کرد تا چنین بلاهایی بر سر محیط زیست نیاورند. در حال حاضر تا حدودی ساز و کار میزان آلایندگی و جریمه شرکت‌ها مشخص شده، اما همچنان قابل اجرا نیست و منتظر اجرای مصوبه این صندوق هستیم.
مشاور رئیس سازمان محیط زیست گفت: در حال حاضر آمار دقیقی از میزان آلایندگی این پالایشگاه‌ها نیست. اما میزان تولید آلاینده‌ها در کشور نسبت به کشورهای صنعتی بسیار زیاد است، به گونه‌ای که در حال حاضر میزان تولیدات صنعتی کشور در مقام ۱۲۰ جهان است اما در مقابل تولید این آلایندگی‌ها در مقام هفتم هستیم.
وی تصریح کرد: به طور مثال در منطقه عسلویه این پالایشگاه‌ها آمار عجیبی از تولید این آلاینده‌ها دارند. این در حالی است که ایران یک کشور صنعتی نیست و این میزان آلایندگی تولید‌شده بیش از میزان این پالایشگاه‌هاست. میزان آلایندگی کمپانی‌ها، شرکت‌ها و پالایشگاه‌های ایران باعث شده تا ایران در مقام هفتم میزان تولید آلایندگی‌ها قرار گیرد.
کهرم متذکر شد: ایران که کشوری صنعتی نیست در مقابل ژاپن که صنعتی است، میزان تولید آلاینده بیشتری دارد. این زنگ خطر خیلی بزرگی است و اگر چنانچه ما این‌گونه اقدامات و جریمه‌ها را اجرا نکنیم اوضاع بدتر هم خواهد شد.
مشاور رئیس سازمان محیط زیست بر این باور است که شاید تنها راه، جریمه باشد.
وی ادامه داد: ما راه دیگری نداریم غیر از اینکه تولیدکنندگان این حجم از آلایندگی‌ها در کشور را جریمه کنیم. بنابراین من فکر می‌کنم در آینده نزدیک ما شاهد رقابتی خواهیم بود تا اینکه شرکت‌های بزرگ شروع به برنامه‌های کاهش آلایندگی کنند.
وی افزود: اما در حال حاضر که این شرکت‌ها توجهی به این موضوع ندارند نقره‌داغ کردن و دریافت جریمه بهترین راه‌حل است. بالاخره این شرکت‌ها راهی برای پرداخت نکردن جریمه‌ها پیدا می‌کنند. اما نباید تلاش‌ها را متوقف کرد.
