آیا بازار سهام وارد دوران رونق شده است؟/ ترسیم چگونگی احیای بورس

به گزارش «اقتصاد نیوز»، شاخص بورس از اواسط دی‌ماه پارسال با شیب تند شروع به ریزش کرد. بعد از آن در چندین برهه به صورت مقطعی شروع به رشد کرده است و بخشی از فعالان بازار سرمایه در چند موقعیتی که شاخص به صورت دفعی و مقطعی مثبت شد، آن را پایانی بر رکود بازار دانستند که البته گذشت زمان نشان داد تصورات فوق چندان درست نبود. در حال حاضر نیز شاخص بورس از اواخر مهر ماه از محدوده 71 هزار بالاخره جدا شد و رشد قابل توجهی داشت.

بر این اساس کارگزاری آگاه در تحلیلی به بررسی نوسانات شاخص بورس از دی‌ماه سال گذشته پرداخت و به این نتیجه رسیده است که سه نشانه روند p/e ، معاملات خرد و شیب سقوط و صعود بازار می‌تواند دلایل محکمی برای بازگشت بازار سهام باشند. خوش‌بینی به کاهش سود بانکی، خوشبینی به توافق هسته‌ای، قیمت‌های جذاب و شناسایی کف بازار را می‌توان از دلایل احتمالی رشد فعلی دانست.

در این راستا عده‌ای از فعالان بازار سرمایه این رشد را همانند موارد پیشین قبلی گذری و مقطعی عنوان می‌کنند و برخی از تحلیلگران نیز نوید برگشت بازار را می‌دهند. از دیدگاه بنیادی سه محرک برای رشد بازار سهام در شرایط فعلی وجود دارد:

1) کاهش سود بانکی ( محدوده 18درصد بهترین محرک برای رشد بازار است )

2) تصویب اجرای کامل بسته خروج از رکود ( یا اجرای سیاست‌هایی شبیه به آن )

3) توافق هسته‌ای

به نظر می‌آید رشد بازار بورس در برهه فعلی به دلیل خوش‌بینی به توافق هسته‌ای بوده است و دو عامل دیگر تنها محرک بلندمدت رشد بازار سرمایه هستند که کیفیت تحقق آنها نیز مبهم است.

در حال حاضر با سه نشانه محکم می‌توان حکم به اتمام نزول بازار سرمایه داد که در ادامه بررسی می‌شود .

1: روند p/e :
برای اینکه بتوانیم رشد فعلی بازار را متمایز از رشد های کوتاه نیمه 9 ماه گذشته بدانیم ، ابتدا روند حرکتی نسبت قیمت به عایدی ( p/e ) بازار سرمایه را بررسی می کنیم .

 




اولین نشانه رشد بازار در 30 مهرماه رقم خورد . نسبت p/e بازار سرمایه پس از 9 ماه نزولی بالاخره این روند را شکسته است. نکته مهم اینکه با بازگشایی سهم هلدینگ خلیج فارس در ابتدای آبان انتظار افت p/e بازار سرمایه می‌رفت که p/e تحلیلی 14 آبان نشان می‌دهد که بازار از آن افت نیز براحتی عبور کرده است. حتی اگر بازار سرمایه در روزهای آتی روند خنثی نیز داشته باشد دومین کندل سبز p/e شکل خواهد گرفت که نشانه مهمی برای برگشت بازار است.



2: معاملات خرد :

ارزش معاملات روزانه بازار می‌تواند نشان دهنده میزان حجم جابه‌جایی نقدینگی و در نهایت میزان رونق و رکود در بازار باشد. در بررسی معاملات روزانه بازار عموم تحلیلگران به نتایج سیستماتیکی دست پیدا نخواهند کرد، عمده دلیل آن را می‌توان در معاملات بلوکی دانست، معاملات بلوکی عمدتا داده‌های خام را دچار انحراف خواهند کرد. روند حرکتی معاملات خرد بازار می‌تواند داده‌های بهتری را در اختیار تحلیلگر قرار دهد.

در شکل زیر ارزش معاملات خرد بازار و شاخص در فصل پاییز گرد آوری شده است.


بر اساس این تحلیل همان‌گونه که مشخص است به نظر می رسد بازار از فاز رکود خارج شده و وارد مرحله جدیدی شده است، ارزش معاملات روزانه تقریباً دو برابر شده است و حتی در روزهای بین تعطیلات محرم نیز حجم و ارزش معاملات تایید و تثبیت شده است. رشد شاخص زمانی پایدار خواهد بود که حجم و ارزش معاملات روزانه آن حرکت را تایید کند که در جدول فوق این رویداد مشاهده می شود .



3: شیب سقوط و صعود بازار :

بازار در اواسط دی ماه پارسال با شیب بسیار تندی شروع به ریزش کرده است ، شیب ریزش عملا به گونه ای بوده که فرصتی برای تصمیم گیری فروش سهم به اهالی بازار سرمایه را نداده است . میزان ریزش شاخص از 89 تا 83 هزار تنها در عرض 10 روز کاری رخ داده است و عملاٌ فرصت خروج از اهالی بازار سرمایه -که بیش از یک سال به صعودی بودن شاخص عادت کرده بودند- گرفته شده ، در صورتی می توانیم برگشتی را برای بازار متصور شویم که رشدی شبیه به آن رخ دهد . معمولا در برگشت های مهم بازار نیز فرصت تصمیم‌گیری به سهامداران داده نمی‌شود.

در جدول زیر این موضوع بررسی شده است :
 




همانگونه که در جدول فوق مشخص است به نظر می آید شیب رشد فعلی بازار سرمایه تقریبا برابر با شیب سقوط بازار در زمان ریزش است که این موضوع نیز نشانه ای است جهت برگشت بازار .



نتیجه گیری :
سه نشانه فوق می تواند دلایل محکمی برای بازگشت بازار باشند. در ریزش پارسال دلایل قانع کننده مشخصی وجود نداشته است ، مجموع عوامل هدفمندی ، رکود بازارهای موازی ، بالا بودن سود بانکی ، نرخ خوراک پتروشیمی ها ، بهره مالکانه و .... بازار را به سمت ریزش سوق داده است . در حال حاضر نیز نمی توان برای رشد فعلی دلایل قانع کننده ای متصور بود ، مجموع عوامل خوش بینی کاهش سود بانکی ، خوشبینی هسته ای ، قیمت های جذاب ، شناسایی کف بازار و... را می توان دلایل احتمالی رشد فعلی دانست .