سقوط برزیل به عمق بحران / رشد منفی 1.9 درصدی اقتصاد برزیل در سه‌ماهه دوم 2015
به‌گزارش اقتصادنیوز، برزیل امروز با بحرانی جدی مواجه است؛ کاهش ارزش پول ملی، افزایش بیکاری، سقوط 20 درصدی بازار سهام نسبت به سال پیش و کاهش محبوبیت «دیلما روسف»، رییس‌جمهور کنونی این کشور به تنها 8 درصد، که بسیار پایین‌تر از سال 1992 میلادی و زمان استیضاح «ایتامار فرانکو»، رییس‌جمهور وقت برزیل است، تنها گوشه‌ای از بحران‌هایی است که این کشور آمریکای جنوبی با آن دست و پنجه نرم می‌کند.
به‌گزارش بخش مالی سی‌ان‌ان، برزیل که تا پیش از این یکی از مهم‌ترین داستان‌های موفقیت اقتصادی را داشت، حالا وارد بحران شده است. اقتصاد این کشور در سه‌ماهه دوم در مقایسه با سه‌ماهه نخست سال، 1.9 درصد کوچک‌تر شده است که این دومین فصل متمادی است که اقتصاد برزیل دچار انقباض می‌شود.
«نیل شیرینگ»، اقتصاددان ارشد در موسسه «کپیتال اکونومیک» می‌گوید: تقریبا همه چیز در برزیل به سرعت در حال نابودی است.
بنابر آمارهای اعلامی ازسوی دولت، که روز گذشته منتشر شد، اقتصاد برزیل، در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته تاکنون 2.6 درصد افت کرده که این ضعیف‌ترین عملکرد اقتصادی این کشور طی سال‌های اخیر است.
اینکه چه عواملی باعث شده تا برزیل، دومین اقتصاد بزرگ نیمکره غربی، پس از ایالات متحده، به این وضع دچار شود، پاسخ‌های متعددی دارد. مهم‌ترین این عوامل به شرح زیر است:
نخست اینکه، صادرات برزیل به چین طی دهه اخیر به شدت افت کرده و امروز نیز اقتصاد چین رو به کندی است؛ درنتیجه نیاز کمتری به صادرات برزیل دارد. دوم اینکه شرکت نفتی دولتی «پتروبراس» برزیل، دچار یک رسوایی مالی جدی شده که در این فساد مالی گسترده، بسیاری از اعضای حزب سیاسی «دیلما روسف»، رییس‌جمهور این کشور دست دارند. این روزها، رهبران سیاسی این کشور با جرایم مالی و پول‌شویی‌های گسترده دست و پنجه نرم می‌کنند. در آخر نیز باید به قیمت مواد خام اولیه اشاره کرد؛ قیمت کالاهای اساسی در برزیل، نظیر نفت، شکر، قهوه و فلزات، به شدت افت کرده است. این مساله از آنجایی اهمیت دارد که این کالاها به‌عنوان موتورهای اقتصادی برزیل به سرعت درحال از دست دادن ارزش خود هستند.
این بحران‌ها درحالی برزیل را فرا می‌گیرند که مردم این کشور با برگزاری تضاهرات مختلف، خواستار استیضاح رییس‌جمهور هستند. گرچه فساد، به‌خصوص فساد دستگاه‌های دولتی در برزیل موضوع تازه‌ای محسوب نمی‌شود، اما حجم فساد مالی و پولشویی در شرکت نفتی پتروبراس به‌حدی بالاست که صدای اعتراض همه را در‌آورده است. مسئولان کمپانی نفتی پتروبراس اوایل امسال از مفقودی دو میلیارد دلار از دارایی‌های این کمپانی، آن هم تنها به دنبال ارتشا خبر دادند.
در ماه جولای فساد مالی در این کشور وخیم‌تر شد؛ پلیس برزیل از دستگیری مقامات شرکت ملی برق این کشور یعنی الکتروبراس خبر داد. این افراد در ابتدا به جرم پولشویی دستگیر شدند اما وقتی تحقیقات گسترش یافت، ابعاد جدیدی از فساد مقامات دولتی این کشور فاش شد که مدیران و مقامات سایر ادارات را نیز درگیر این پرونده کرد. اگرچه این تنها یک مورد از چندین و چند مورد فساد مقامات دولتی است که با این شدت رسانه‌ای می‌شود، اما همین خبر کافی بود تا اعتماد سرمایه‌گذاری و تجارت را در این کشور به کلی ازبین ببرد به‌طوری‌که «کپیتال اکونومیک» گزارش می‌دهد به دنبال این اتفاقات، حجم سرمایه‌گذاری‌ها در نیمه دوم سال جاری، در مقایسه با سال گذشته، حدود 12 درصد کاهش یافته‌است.
پول ملی برزیل، رئال، از ابتدای سال تاکنون، نسبت به دلار 25 درصد افت ارزش داشته و واردات این کشور نیز نسبت به سال گذشته 12 درصد افت کرده است. برای کمپانی‌های برزیلی که وام‌های بسیاری را به دلار اخذ کرده‌اند، کاهش ارزش پول ملی تهدید بزرگی محسوب می‌شود چراکه بار بدهی‌های آنها بسیار سنگین‌تر و پرداخت آن بسیار دشوار خواهد شد. اما «نیل شیرینگ» معتقد است ارزش پایین پول ملی در دراز مدت می‌تواند به اقتصاد این کشور کمک کند. درحال حاضر نیز، برخی کشورهای جهان نظیر کشورهای آسیایی و اروپایی، برای افزایش رقابت و جذابیت بیشتر کالاهای صادراتی خود برای خریداران خارجی، ارزش پول ملی خود را پایین می‌آورند. بنابراین، انتظار می‌رود صادرات برزیل در مقایسه با سال گذشته، هفت درصد رشد کند. بااین‌حال، شیرینگ هشدار می‌دهد: اکنون برای ذوق زده شدن خیلی زود است چراکه نمودارهای صادرات برزیل چیزی جز امیدی کمرنگ از آینده اقتصادی این کشور نشان نمی‌دهد. آنچه که مسلم است، به زعم بسیاری از کارشناسان، اقتصاد برزیل هم‌اکنون شاهد بحرانی است که احتمالا تا سال آینده نیز ادامه خواهد یافت.
