تصویب دو فوریت و کلیات بودجه دو دوازدهم سال 95/اولین اختلاف بودجهای دولت و مجلس ختم به خیر شد
به گزارش اقتصادنیوز، تاخیر 41 روزه دولت در ارائه لایحه بودجه از یک سو و انتخابات مجلس دهم از سوی دیگر، زمان لازم برای بررسی به موقع بودجه در مجلس را از نمایندگان گرفت و دولت مجبور شد به بودجه دو دوازدهم تن بدهد.
همین مساله سبب شد که امروز (دوشنبه 24 اسفند ماه) دولت لایحه بودجه دو دوازدهم را مجلس ببرد. لایحهای که بلافاصله هم قید دو فوریت آن و هم کلیاتش با اکثریت آرا به تصویب رسید. اما نکته قابل توجه این بود که اگرچه دولت لایحه دو دوازدهم را به مجلس برد و نماینداگن هم بلافاصله آن را نصویب کردند، اما سخنگوی دولت تارضایتی دولت از این مساله را در مجلس هم بروز داد و گفت: در صورت تصویب بودجه تا هفته سوم فروردین نیازی به لایحه چند دوازدهم نیست.
اما مجلس مصر بر تصویب بودجه چند دوازدهم است. نتیجه آنکه نمایندگان مجلس در جلسه علنی امروز با 159 رای موافق، 13 رای مخالف و 5 رای ممتنع دو فوریت بودجه دو دوازدهم را تصویب کردند و بلافاصله با 160 رای موافق، 9 رای مخالف و 5 رای ممتنع کلیات لایحه بودجه نیز به تصویب رسید. جزئیات بودجه دو دوازدهم هم به گفته رئیس مجلس فردا در مجلس بررسی و تصویب خواهد شد.
با تصویب نهایی این لایحه در مجلس که – البته نمایندگان پیش از این هم اعلام کرده بودند که بدون هیچ مخالفتی تصویب خواهد شد- مجلس به دولت تنخواهی برای پرداختها و هزینههایش در دو ماه اول سال 95 میدهد.
اما دولت در حالی تن به بودجه دو دوازدهم داد که تمایلی به آن نداشت. محمد باقر نوبخت، سخنگوی دولت چندین بار در نشستهای خبری خود عنوان کرده بود که دولت اصراری بر ارائه بودجه چند دوازدهم ندارد. معاون سازمان مدیریت و برنامه ریزی هم گفته بود: لایحه بودجه چند دوازدهم سیگنالهای خوبی به سرمایهگذاران نمیدهد. حتی امروز هم وی اصرار کرد که در صورت تصویب بودجه تا هفته سوم فروردین نیازی به لایحه چند دوازدهم نیست.
اما مجلس نهم که آخرین روزهایش را در بهارستان سپری میکند از در آشتی با دولت یازدهم بر آمده و سخنگوی کمیسیون تلفیق گفته بود: مجلس با کمترین تغییری پیشنهادات دولت را تصویب میکند. دولت هم لجاجت به خرج ندهد و براساس ضوابط و مقررات خود را دچار مشکل نکند زیرا هر یک ریالی که از ابتدای سال آینده بخواهد بدون مجوز پرداخت کند دخل و تصرف در اموال عمومی محسوب میشود.
بررسی کلیات بودجه در کمیسیون تلفیق هم نشان داد مجلس بر خلاف سالهای گذشته تمایلی به دخل و تصرفهای زیاد در اعداد و ارقام بودجه ندارد. چون در اولین گام این کمیسیون هم پیشنهاد دولت مبنی بر نفت 40 دلاری را پذیرفت و هم افزایش سقف صادرات تا دو میلیون و 250 هزار بشکه را.
نمایندگان کمیسیون تلفیق بارها اعلام کردند که کار تصویب بودجه در اسفندماه به پایان نمیرسد و تلاش نمایندگان تنها میتواند منجر به بررسی بودجه در کمیسیون تلفیق شود و نه صحن مجلس. نتیجه آن بود که دولت هم موضعش را تغییر داد. سخنگوی دولت در کنفرانس خبری 18 اسفند خود اعلام کرد اگر مجلس طرح دودوازدهم بودجه بدهد، دولت مخالفت نمیکند. وی گفته بود: بحث ارائه لایحه بودجه چنددوازدهم قابل حل است زیرا دولت منطقی و قانونمدار بوده و اگر مطمئن شویم تصویب بودجه تا پایان سال امکانپذیر نیست و حتی اگر مجلس هم طرح دو دوازدهمی بدهد، دولت مخالفتی نخواهد کرد و ما دفاع میکنیم و همچنین اگر دولت هم لایحه دو دوازدهم بدهد، مجلس استقبال خواهد کرد.
فردای روزی که نوبخت اعلام کرد دولت از بودجه چند دوازدهم استقبال میکند، هیات وزیران لایحه دو دوازدهم بودجه سال 1395 را به تصویب رساند تا با قید دو فوریت تقدیم مجلس شورای اسلامی شود. به این ترتیب اولین اختلاف بودجهای دولت یازدهم و مجلس نهم ختم به خیر شد. دولت بودجه دو دوازدهم را پذیرفت و گویا مجلس هم پیشنهادات بودجهای دولت را قبول کرده است.
شاید هم دلیل آن این باشد که هر دو در تاخیر بودجه مقصرند. چه دولتی که 41 روز بودجه را دیر به مجلس داد تا به گفته خودش نتیجه برجام را مشخص کند. چه مجلسی که بسیاری از نمایندگانش درگیر مبارزات انتخاباتی بودند. اما باید دید آیا این همدلی فعلی فقط مربوط به بودجه دو دوازدهم است و یا آنکه بررسی لایحه بودجه هم همین گونه خواهد بود.
دلیل تاخیر بودجه از نگاه دولت
رئیس سازمان مدیریت و برنامه ریزی می گوید: با وجود آماده بودن لایحه بودجه، دولت نتوانست لایحه را در موعد مقرر به مجلس تقدیم کند چون مساله برجام هنوز تعیین تکلیف نشده بود. به گفته نوبخت یکی از مسائل مهم در بودجه پیشبینی منابع است که منابع بودجه 95 همچون بودجههای قبلی از محل مالیاتها، نفت و اوراق مالی پیش بینی شده بود اما از آنجایی که مساله نفت و وابستگیاش به برجام و رفع تحریمها ارتباط داشت و سیاست نظام این بود که به هیچ وجه بر اساس توافق صورت گرفته تا زمانی که طرف مقابل اقداماتش را انجام دهد برجام را قطعی تلقی نکند، نمیتوانستیم لایحه بودجه را به رقم آماده شدن مقدمات همچون سنوات گذشته در 15 آذر تقدیم کنیم.
اما نمایندگان مجلس این توجیه دولت را نمیپذیرند. آنها معتقدند بودجه 94 (سال قبل از توافق) و بودجه 95 (سال بعد از توافق) هیچ تفاوتی با یکدیگر ندارند و تنها تفاوت به میزان فروش نفت باز میگرد. برای مساله نفت هم دولت میتوانست بودجهای با دو سقف پیشنهاد دهد. نه آنکه 41 روز تاخیر داشته باشد.