پاسخ هماهنگ آسیا به توافق تغییرات آب و هوایی پاریس
به گزارش اقتصادنیوز، 19-17 فوریه 2016، سئول میزبان شرکت کنندگان در کنفرانس «پاسخ هماهنگ آسیا و اقیانوسیه به توافق اجلاس سران تغییرات آب و هوایی( COP21)» بود. این رویداد با حضور مسوولان ارشد دولتی و استادان دانشگاه و صاحب نظران در حوزه های انرژی و محیط زیست از بیش از 15 کشور آسیایی توسط موسسه بانک توسعه آسیایی (ADBI) در هتل لوته شهر سئول کره جنوبی برگزار شد.
در سال 2015 کنفرانس تغییرات آب و هوایی سازمان ملل که به COP21 یا CMP 11 معروف است در فاصله بین روز های 30 نوامبر – 12 دسامبر در شهر پاریس فرانسه برگزار شد. این رویداد در بیست و سومین سال از اولین کنفرانس سازمان ملل در خصوص تغییرات آب و هوایی در سال 1992 و در فاصله هجدهمین سال از نشست کیوتو که به امضا پیمان کیوتو منجر شد برگزار گردید.
فرهاد تقی‌زاده حصاری، استاد اقتصاد انرژی در دانشگاه‌های کیو و توکیو ژاپن در این رابطه عنوان کرد: در اجلاس سران COP۲۱ که به توافق پاریس معروف است، اجماع جهانی برای کاهش تغییرات آب و هوایی ایجاد شد. متن این توافق به اجماع نمایندگان ۱۹۶ کشور حاضر در این رویداد رسید. اما این توافق تنها زمانی الزام قانونی پیدا می‌کند که مشترکا توسط ۵۵ کشور که در مجموع حداقل ۵۵ درصد از گازهای گلخانه‌ای جهان را تولید می‌کنند، تصویب شود. به منظور اجرایی شدن توافق پاریس این اعضا باید توافق پاریس را در نیویورک در فاصله بین روز‌های ۲۲ آوریل ۲۰۱۶ (روز زمین) و ۲۱ آوریل ۲۰۱۷ امضا نموده و در نظام قانونی کشور‌های خود به اجرا در آورند.
به گفته وی، یکی از دستاورد های نشست پاریس این بود که اجماعی جهانی در خصوص تعیین سقف برای محدود کردن گرم شدن کره زمین ایجاد شد، که عبارت است از محدود کردن سطح افرایش میانگین دمای کره زمین تا کمتر از دو درجه سلسیوس بالاتر از پیش از دوران صنعتی شدن و تلاش برای محدود کردن افزایش دمای کره زمین تا 1.5 درجه پیش از سطح صنعتی شدن.
تقی‌زاده در خصوص اهمیت چنین اجلاسی به دلیل گرم شدن زمین، عنوان کرد: در فاصله بین 650 هزار سال قبل تا سال 1950 میلادی، سطح دی اکسید کربن در اتمسفر هیچ گاه به بیش از 300ppm نرسیده بود. اما از سال 1950 تا کنون این رقم به بیش از 400ppm رسیده است که به دلیل افزایش فرایند صنعتی شدن در نقاط مختلف کره زمین و به موجب آن افزایش انتشار گاز های گلخانه‌ای بوده است. افزایش انتشار گازهای گلخانه ای منجر به گرمتر شدن کره زمین و ایجاد تغییرات آب و هوایی می‌شود که عواقب مختلفی نظیر بالا آمدن سطح دریاها، گرم شدن اقیانوس‌ها، آب شدن لایه‌های یخی، آب شدن یخ‌های قطبی، آب شدن یخچال‌ها، اسیدی شدن اقیانوس‌ها و رویداد های اقلیمی افراطی را به بار آورده است. به عنوان مثال در قرن اخیر سطح آب دریا ها تقریبا 17 سانتیمتر افزایش داشته است. سرعت بالا آمدن سطح آب دریا ها در دهه اخیر دوبرابر شده است.
تقی‌زاده در خصوص برآورد خود از نشست تغییرات اقلیمی سئول عنوان کرد: از نقد های وارد بر توافق پاریس، عدم الزام آور بودن تعهدات و عدم وجود ضمانت اجرایی در آن است. این توافق تنها هنگامی برای همه اعضا الزام آور خواهد بود که توسط 55 کشور که در مجموع حداقل 55 درصد از گاز های گلخانه‌ای جهان را منتشر می‌کنند تصویب شود. اما در عین حال تردیدهایی برای عدم موافقت ایالات متحده به عنوان یکی از بزرگترین تولید کنندگان گاز های گلخانه‌ای وجود دارد. چرا که پیشتر نیز پیمان کیوتو بواسطه عدم تصویب آن توسط آمریکا در دوران ریاست جمهوری بوش شکست خورد و به اجرا در نیامد. حتی در صورت تصویب توافق پاریس، باز هم سقف کاهش در انتشار آلاینده ها برای هر یک از اعضا انتخابی خواهد بود و الزامی برای میزان آن وجود ندارد. علاوه بر این در توافق پاریس، مکانیزمی اندیشیده نشده است که در صورتی که هر یک از اعضا از سقف های اعلام شده تخطی کرد، جریمه ای برای آن در نظر گرفته شود.
وی ادامه داد: در نشست سئول، اکثر قریب به اتفاق حضار بر این باور بودند، که یکی از دلایل عدم موفقیت توافق هایی که در عرض بیش از 2 دهه اخیر در خصوص تغییرات آب و هوایی انجام شده است، عدم وجود نهادی بین‌المللی است که مکانیزمی را برای ضمانت اجرایی و الزام توافقات، ایجاد کند. به عنوان مثال برای موضوع امنیت بین المللی، شورای امنیت در بدنه سازمان ملل وجود دارد. اگر هر کشوری به هر دلیلی امنیت جامعه جهانی را به خطر بیاندازند این نهاد به عنوان بالاترین مرجع حقوقی بین المللی وارد میدان می‌شود و با قطعنامه های خود، به آن کشور فشار وارد کرده و آن را محدود می‌کند. اما برای مقوله انتشار گازهای گلخانه‌ای، نهاد بین‌المللی وجود ندارد، که این الزامات را ایجاد کند.
تقی‌زاده عنوان کرد: درست است که در حال حاضر انتشار گازهای گلخانه‌ای در منطقه آسیای جنوبی شرقی بیشترین سرعت رشد را در قیاس با سایر نقاط کره زمین دارد، اما گرم شدن کره زمین و تغییرات اقلیمی در حال حاضر ناشی از فعالیت های صنعتی کشور هایی که از دهه های قبل از آلوده کننده ترین کشور های جهان بوده اند، کشور هایی نظیر آمریکا، استرالیا و برخی از کشور های اروپایی. از این رو بیشتر هزینه جبران خسارات ناشی از تغییرات اقلیمی، و سرمایه‌گذاری های لازم برای ارتقای سطح فناوری های موجود برای کاهش سطح آلایندگی در بخش‌های مختلف، باید توسط این آلوده‌کنندگان قدیمی به کشور های درحال توسعه پرداخت شود.
