لیزینگ مسکن از کما خارج می‌شود/ متقاضیان دریافت مجوز زیاد شدند
پس از چندین سال توقف، فعالیت لیزینگ‌های مسکن دوباره آغاز می‌شود و رونق می‌گیرد. این موضوع را مدیران بانک مرکزی و مسئولان کانون شرکت‌های لیزینگ مطرح می‌کنند. بر این اساس پس از موج افزایشی قیمت مسکن در حدود سالهای ۸۶ و ۸۷ در کشور توقف فعالیت لیزینگ‌های مسکن به شدت تضعیف شد و آن‌ها به عنوان یکی از مخاطبان افزایش قیمت مسکن معرفی شدند.
حال این بار بانک مرکزی ساماندهی فعالیت لیزینگ‌ها با همکاری کانون شرکت‌های لیزینگ را در دستور کار قرار داده و این ساماندهی مانند ساماندهی فعالیت موسسات اعتباری غیرمجاز در حال اجرا است. شرکت‌های لیزینگ برای همراهی با این اقدام بانک مرکزی درخواست‌های متعدد خود را به بانک مرکزی برای دریافت مجوز فعالیت آغاز کرده‌اند و این بانک هم بررسی‌های ارائه مجوز فعالیت را اجرایی کرده است. اما به هر حال فعالیت لیزینگ‌های مسکن باید با تصویب شورای پول و اعتبار باشد.
صدور مجوز‌ها با تاخیر خواهد بود
مشکلات صنعت لیزینگ در کشور ریشه در ساختار اقتصاد کلان کشور دارد و به دلیل برخی از سیاست‌ها از رونق و توسعه لازم برخوردار نیست، اما به گفته مسئولان بانک مرکزی، ساماندهی و تنوع بخشی به لیرینگ‌ها در دولت پیگیری می‌شود. بانک مرکزی هم به دنبال راه اندازی لیزینگ مسکن است اما با توجه به واقعیت‌های اقتصادی ممکن است که با تاخیر در صدور مجوز‌ها همراه باشد.
البته با توجه به اینکه بازار مسکن کشور همواره از حساسیت‌های خاصی برخوردار بوده است و کوچک‌ترین برنامه و طرحی می‌تواند به آن آسیب جدی وارد کند و باعث تعادل بازار و افزایش تصاعدی قیمت‌ها شود، بانک مرکزی این موضوع را با حساسیت و احتیاط خاصی پیگیری می‌کند. در عین حال برخی دیگر از کار‌شناسان بر این اعتقاد هستند که این اقدامات می‌تواند به رونق بازار مسکن و تامین سرمایه مورد نیاز برای خانه دار شدن افراد کمک کند.
هم اکنون کارگروه‌های مختلفی برای نحوه تاسیس و فعالیت شرکت‌های لیزینگ در بانک مرکزی تشکیل شده است، در عین حال ۲ کارگروه تخصصی لیزینگ مسکن در وزارت راه و شهرسازی تشکیل شده و به زودی نتایج فعالیت‌های تخصصی به بانک مرکزی برای تصمیم‌گیری ارجاع خواهد شد.
راه اندازی لیزینگ مسکن خواسته بانک مرکزی
مسئولان کانون شرکت‌های لیزینگ هم بر این اعتقاد هستند که شرکت‌های لیزینگ می‌توانند بخش عمده‌ای از اقشار متوسط جامعه را صاحب خانه کنند، بدین صورت که با اجرایی شدن لیزینگ مسکن، ۷۰-۸۰ درصد قیمت ملک به صورت تسهیلات در اختیار متقاضیان قرار می‌گیرد و با این کار خرید مسکن با قیمت ارزان امکان‌پذیر خواهد شد.
در حال حاضر ۳۲ شرکت لیزینگ مجاز تحت نظارت بانک مرکزی فعالیت می‌کنند، اما شرکت‌های غیرمجازی هم هستند که در این بازار فعالیت می‌کنند و جوابگوی نهادهای نظارتی، بانک مرکزی و سازمان مالیاتی نیستند و بانک مرکزی قصد دارد فعالیت‌های آن‌ها را تحت نظارت خود درآورد.
این در حالی است که بین سالهای ۸۰ تا ۸۴ حدود ۳۲۰ یا ۳۳۰ شرکت غیرمجاز در حال فعالیت در کشور بودند و منابع رسمی این رقم را در حال حاضر حدود ۳۰۰ شرکت اعلام کرده‌اند. از سوی دیگر منابع غیر رسمی، تعداد شرکت‌های واسپاری غیرمجاز را بین ۴۰۰ تا ۵۰۰ شرکت برآورد می‌کنند و البته دو سوم این شرکت‌ها براساس اعلام منابع غیر رسمی در بخش خودرو فعالیت دارند.
حجم نقدینگی در اختیار این غیرمجاز‌ها هم میلیارد‌ها تومان برآورد می‌شود و مسئولان می‌گویند ثبت این واسپاری‌ها در اداره ثبت شرکت‌ها نمی‌تواند قانونی بودن فعالیت آن‌ها را زیر سئوال نبرد؛ حتی برخی از این شرکت‌ها در سازمان ثبت هم نامی ندارند.
بررسی اسامی شرکت‌های دارای مجوز فعالیت لیزینگ از سوی بانک مرکزی نشان می‌دهد که «الف» شرکت‌هایی که صرفا در زمینه کالاهای مصرفی بادوام، لوزم خانگی، تجهیزات رایانه‌ای و موارد مشابه فعالیت می‌کنند تنها دو شرکت هستند. «ب» شرکت‌هایی که صرفا به فعالیت در زمینه خودرو، سواری، وانت، مینی بوس، کامیون‌های سبک، ماشین آلات و تجهیزات راهسازی، ماشین آلات مورد نیاز کارخانجات و امثالهم می‌پردازند۵ شرکت هستند.
در عین حال، تمامی ۳۲ شرکت مذکور علاوه بر اینکه می‌توانند در دو بخش مذکور فعالیت نمایند، «ج» در زمینه کالاهای سرمایه‌ای گران قیمت نظیر هواپیما، اتوبوس، تریلی، کامیون‌های سنگین، ماشین آلات سنگین مورد نیاز کارخانجات و غیره نیز می‌توانند خدمات ارائه کنند.
به عبارتی، بانک مرکزی مجوز‌ها را در سه بخش «الف» - «ب» و «ج» صادر کرده است و شرکت‌های موضوع بند «ج» می‌توانند به فعالیت در موضوع دو ردیف شرکت‌های دیگر و شرکت‌های موضوع بند «ب» می‌توانند به فعالیت شرکت‌های موضوع بند «الف» هم بپردازند.
این نوع فعالیت‌های شرکت‌های لیزینگ به استناد ماده (۵) دستورالعمل اجرایی تاسیس، نحوه فعالیت و نظارت بر شرکت‌های لیزینگ، مصوبه جلسات مورخ ۹ / ۴ / ۸۶ و ۱۶ / ۴ / ۸۶ شورای پول و اعتبار صورت گرفته و همچنین سطح مجاز فعالیت برای شرکت‌های واسپاری (لیزینگ) با توجه به سرمایه شرکت‌های مذکور تعیین شده است.
مسئولان بار‌ها اعلام کرده‌اند که مردم برای استفاده از خدمات شرکت‌های لیزینگ به سایت کانون شرکت‌های لیزینگ یا بانک مرکزی مراجعه کنند و اسامی شرکت‌های مجاز لیزینگی را از این سایت‌ها دریافت نمایند و به راحتی به هر شرکتی که عنوان لیزینگ دارد، اعتماد نکنند.
منبع: مهر
