بررسی بازارها از دوربین «نرخ سود»/افت دسته‌جمعی بازارها
با روند نزولی که نرخ تورم در ماه‌های گذشته و از ابتدای سال تجربه کرده است، بارها کارشناسان اقتصادی به ضرورت تعدیل نرخ سود بانکی بر اساس نرخ تورم اشاره داشتند. این موضوع به زعم کارشناسان بورسی نیز یکی از موانع بزرگ بر سر راه بازار سهام ارزیابی شده است.
بر این اساس در کنار حمایت قدرتمند خوش‌بینی نسبت به رفع تحریم‌های بین‌المللی از رشد قیمت‌ها در بازار سهام، انتظارات نسبت به روند نزول واقعی نرخ سود بانکی نیز از عوامل مثبت برای بازار بود. در این شرایط و باوجود توافق بانک‌ها بر سر کاهش نرخ سود سپرده بانکی شاخص بورس تهران با افت مواجه شد.
به گزارش اقتصادنیوز، در بازار امروز شاخص کل بورس با افت 235 واحدی (معادل 0.3) در سطح 77 هزار و 141 واحد متوقف شد. این درحالی بود که در روز گذشته اخباری مبنی بر توافق بانک‌ها نسبت به کاهش دو درصدی نرخ سود بانکی منتشر شد.
به نظر می‌رسد پیش‌خور شدن اثرات ناشی از این موضوع، واکنش خاصی را به دنبال نداشته است. علاوه بر این موضوع مهم‌تری که می‌توان به آن اشاره کرد، عدم تجربه موفق کاهش دستوری نرخ سود در سال‌های گذشته است. در حالی‌که توافق گروهی بانک‌ها خوش‌بینی را بار دیگر نسبت به کاهش نرخ سود افزایش داده است، اما عملی شدن این موضوع خود در هاله‌ای ابهام است.
نرخ سود بین بانکی از سطح 29 درصد به 18.5 درصد رسیده است، در حالی‌که نرخ سود سپرده بانکی با توافق انجام‌شده در سطح 18 درصد از ابتدای اسفند اجرایی می‌شود. خبرهایی مبنی بر احتمال کاهش 4 تا 6 درصدی نرخ سود تسهیلات در جلسه امروز شواری پول اعتبار نیز به گوش می‌رسد. در شرایطی که کارشناسان در ماه‌های گذشته به وضعیت نامناسب ساختار مالی شرکت‌ها تاکید داشته‌اند، باید دید که آیا بانک‌ها می‌توانند با نرخ‌های جدید خود را وفق دهند یا خیر.
نکته دیگری که در روز گذشته توجه فعالان بازار را به خود جلب کرد، عرضه اولیه پتروشیمی فجر در معاملات چهارشنبه است. بر این اساس، در معاملات چهارشنبه 8 درصد از این پتروشیمی از سوی هلدینگ خلیج فارس عرضه می‌شود. در صورتی که کشف قیمت «بفجر» حدود 1400 تومان باشد (با توجه برآورد سود بیش از 260 تومانی برای سال مالی 94 و 95 و همچنین رشد نسبت قیمت به درآمد بازار به بیش از 7 واحد پس از رشد بیش از 25 درصدی شاخص از ابتدای دی)، این عرضه اولیه نقدینگی معادل 280 میلیارد تومان را نیاز دارد. در شرایط جذابیت کلی عرضه‌های اولیه در معاملات امروز شاهد تامین نقدینگی از سوی فعالان بازار برای شرکت در این عرضه اولیه بودیم. این موضوع فشار را بر قیمت سهام در معاملات امروز افزایش داد.
تشدید فشار روانی بر دلار
هر دلار آمریکا امروز در بازار ارز با افت 35 تومانی به سطح 3455 تومان رسید. در حالی‌که در ابتدای معاملات نرخ دلار تا سطح 3430 تومان نیز افت کرد، در ادامه افزایش تقاضا رشد نرخ دلار را به دنبال داشت. شاخص دلار آمریکا در بازار جهانی روند صعودی را در پیش گرفته بود و در سطوح بالاتری نسبت هفته گذشته قرار داشت. این موضوع کاهش فشار ناشی از این موضوع را از معاملات روز دوشنبه به دنبال داشت و رشد نرخ دلار را در معاملات دیروز رقم زد.
در معاملات امروز، با وجود کاهش فشار از سوی نرخ حواله‌ای بر دلار داخل اما فشار روانی افت نرخ دلار را رقم زدند. شایعه‌هایی از تمایل دولت نسبت به کاهش نرخ دلار در بازار ارز، بار دیگر فشار را بر نرخ دلار وارد کرد.
در این میان، در حالی‌که نرخ سود بانکی با توافق بانک‌ها کاهش یافت، اما واکنش معکوس ارز را شاهد بودیم. در حالی‌که با تشدید سیاست‌های انبساطی و احتمال افزایش مقدار نقدینگی رشد نرخ دلار مورد انتظار بود، اما فشار عوامل روانی مانع از تحقق این موضوع شد. مشابه این حالت را می‌توان در بازارهای جهانی در ماه‌های اخیر مشاهده کرد. افزایش نرخ بهره در کشور آمریکا در ماه‌های گذشته عاملی برای حمایت از دلار در برابر سایر ارزها بود.
البته همان‌طور که اشاره شد همچنان نسبت به کارساز بودن کاهش توافقی نرخ سود بانکی در بازار داخل تردید وجود دارد. در شرایط کنونی با حذف فضای روانی از بازار ارز انتظار رشد نرخ دلار نیز وجود دارد.
هر سکه طرح جدید نیز با افت 6 هزار تومانی در معاملات دیروز همراه شد. افت نرخ دلار از عوامل اصلی کاهش قیمت سکه بود. گرچه اونس نوساناتی را تجربه می‌کرد اما بار دیگر با افزایش تقاضا ناشی از نگرانی‌ها در خصوص اقتصاد جهانی روند صعودی را در پیش گرفت و به بیش از 1200 دلار رسید.
