بزرگترین دستاورد «توافق» برای «اقتصاد» چیست؟

به‌نظر می‌رسد بزرگترین دستاورد توافق هسته‌ای در حوزه اقتصاد، کاهش رانت ناشی از سر و صدای تحریم باشد. مشکل بزرگ اقتصاد کشور نرخ بازده بالای فعالیت‌های غیر مولد اقتصادی و بی دردسر است که انگیزه سرمایه‌گذاری برای تولید پر زحمت را از بین می‌برد. سفته بازی و دلالی در اقتصاد ایران گسترش پیدا کرده و باعث شده تا فعالیت‌های مولد با بی‌انگیزگی مواجه شوند. به علاوه این اقتصاد در حال حاضر، سازمان صحیحی برای برخورد با چنین پدیده‌های هزینه‌برداری نیافته است.

این حتی شامل نرخ بهره بالای بانکی هم می‌شود. متاسفانه بورس اوراق بهادار که در تمام کشورها نماد توسعه اقتصادی، تمرکز، هدایت نقدینگی و سرمایه مردم به سوی تولید و اقتصاد مولد است، در ایران مرکز دلالی و دست به دست شدن سهام به نفع سهامداران است و الزاما به نفع شرکت‌های بورسی اقدامی سازمان داده نمی‌شود.

وجود رانت اطلاعاتی، ایجاد بازار کاذب و هیجانات سیاسی و اقتصادی اکثر سرمایه‌گذاران را معتاد به شکار سهام در زمان ارزانی و فروش آن در اندک زمانی، برای کسب بازده زیاد ناشی از تفاوت قیمت کرده است. این وضعیت در چند هفته اخیر که امید به رفع تحریم‌ها و امکان افزایش قیمت سهام بوده، اتفاق افتاده است. رفتاری حاکی از نگرش کوتاه‌مدت به تامین منافع که متاسفانه در اقتصاد ایران شایع شده است.

بنابراین ضروری است که دولت در شفاف کردن بازار سرمایه و امکان استفاده شرکت‌های بورسی از منابع این بازار با استفاده از انتشار سهام و اوراق بدهی بکوشد، تا سهام بازان از کلاه تحریم و رفع تحریم به‌ نفع خود استفاده کنند. با توجه به سهولت نقل و انتقال ارز و کاهش احتمالی نرخ ارز پس از رفع تحریم‌ها، ضروری است دولت در جهت کاهش نرخ سود بانکی اقدام کند تا تفاوت نرخ بهره بانکی در داخل و خارج از کشور موجب خروج سرمایه از کشور نشود.