به گزارش اقتصادنیوز، مدتی پیش و قبل از حصول توافق میان ایران و شش قدرت بزرگ جهانی، کاظم جلالی رئیس مرکز پژوهشهای مجلس رقم داراییهای بلوکه شده را 60 میلیارد دلار عنوان کرد، پس از او استاندار تهران در جلسه شورای اداری استان تهران گفته بود180 میلیارد دلار از پولهای کشور در خارج بلوکه شده است. تنها چند روز مانده تا حصول توافق اخیر هم یحیی آلاسحاق این میزان را 108 میلیارد دلار اعلام کرده است.
توافق که میان ایران و شش قدرت جهانی سرانجام پیدا کرد هیچیک از مقامات رسمی کشورمان رقم دقیق اموال بلوکه شده ایران پس از اعمال تحریمها را اعلام نکردند اما ولیالله سیف رئیس کل بانک مرکزی در حاشیه نشست هیات دولت با اشاره به داراییهای بلوکه کشور گفت: «ارزهای بلوکهشده بانک مرکزی ٢٩ میلیارد دلار است که در کشورهای ژاپن، کره جنوبی و امارات متحده عربی بلوکه شده است. او در ادامه از ارزهای بلوکهشده دولت هم خبر داد و گفت: علاوهبراین، حدود شش میلیارد دلار از منابع ایران در کشور هند وجود دارد که متعلق به دولت است و به مالکیت بانک مرکزی درنیامده است.»
تقریباً دو روز از این موضعگیری سیف گذشته بود که باراک اوباما در مصاحبه مطبوعاتی خود با نیویورک تایمز، به میزان داراییهای ایران اشاره کرد و این داراییهای را حدود 150 میلیارد دلار عنوان کرد. اکبر کمیجانی قائم مقام بانک مرکزی یک سال پیش در مصاحبهای با والاستریتژورنال گفته بود: «توان مالی تهران بهدلیل تحریمهای آمریکا، اروپا و سازمان ملل که موجب بلوکهشدن 150 میلیارد دلار از درآمدهای نفتی ایران در حسابهای خارجی شده است، تحت فشار است.»
تفاوت 29 میلیارد دلاری رقم اعلام شده ولیالله سیف تا 150 میلیارد دلاری که قائم مقام بانک مرکزی اعلام کرد، بسیار زیاد است و بسیاری از تحلیلگران اقتصاد ایران را به اگر و اما کشانده است. بخشی از این ماجرا شاید در مبادلات ایران با چین باشد که ولیالله سیف اشارهای به آن نداشته است، اما شاید گفتوگوی کوتاه عسگراولادی، رئیس اتاق بازرگانی ایران و چین با روزنامه شرق بتواند قدری ماجرا را شفافتر کند. او گفته است: «در چین فقط یک رقم ١٨ میلیارد یورو است که این مقدار هم بلوکه نیست؛ اما فقط میتوانیم این ١٨ میلیار یورو را کالا خریداری کنیم».
در این سه سال و نیم که از اجراییشدن تحریمها علیه ایران میگذرد، ایران به صادرات اقلام صادراتی خود از جمله نفت، گاز و محصولات پتروشیمی اقدام کرده است. برآوردی که برخی کارشناسان از میزان صادرات نفت و گاز و محصولات پتروشیمی دارند، حدود ١۵٠ میلیارد دلار است که امکان انتقال به کشور را ندارد و ایران ناگزیر است به ازای آنها از همان کشورها کالا وارد کند. این برآورد کارشناسان البته موید صحبت قائم مقام بانک مرکزی است.
برخی دیگر از کارشناسان هم رقم بلوکه شده داراییهای کشورمان را نزدیک به همان عدد اعلام شده از سوی سیف میدانند و معتقدند بسیاری از این منابع بهویژه پس از اعمال تحریمهای مالی علیه ایران به گونهای وامگیری شده است. در حقیقت این عده باور دارند که ایران در ازای بخش بزرگی از منابع بلوکه شده خود اقدام به خرید کالا از برخی کشورها کرده است.
به هر ترتیب حساسیت دولت در زمینه اعلام رقم دقیق اموال بلوکه شده و چگونگی بازگشت آنها به اقتصاد ایران با سوال جدی مواجه شده است. هرچند سیف در این خصوص اظهار نظر کرده است اما قائم مقام او نیز در اظهار نظری متفاوت گفته او را نقض کرده است. حالا باید منتظر ماند و مقامات رسمی دولت در این باره چه اظهارنظری خواهند داشت.