محمدعلی سبحانی در گفتوگو با «اقتصاد نیوز» با بیان این مطلب که نباید فکر کرد داعشیها تنها عدهای جوان جویای نام و ثروت هستند که تنها با اهداف مالی و یا تحت هدایت و رهبری آمریکا در منطقه جولان میدهند، اظهار داشت: در نگاه ژئوپولتیک این گروه ابتدا توسط عربستان، امارت و قطر برای کنار زدن ایران از عراق و تضعیف آن در سوریه ایجاد شد؛ داعش یک نیروی ایدئولوژیک جنگجو است که مطالبات این کشورها در منطقه را پیگیری میکند.
او افزود: اعضای داعش نه به خاطر دشمنی با ایران بلکه به دلیل برخی مباحث اعتقادی به این گروه پیوستهاند. بحث دشمنی آنها با غرب را هم نمیپذیرم. حداقل نه در این نسل از جریان داعش. معتقدم که شرایط اجتماعی برخی از کشورها (کشورهای جنگ زده منطقه) آنها را ناگزیر به این امر کرده است.
مدیرکل پیشین خاورمیانه وزارت امورخارجه تصریح کرد: علاوه براین باید توجه داشت که نسل جدید داعش عموماً مهاجرانی هستند که حضور آنها در کنار اعضای قدیمی این گروه بر اساس این تفکر صورت گرفته است که «من در این کشور (کشورهای اروپایی) از همه اسباب و ادوات آرامش برخوردار هستم و باید بروم و مناطق دیگر را نجات دهم.»
او ادامه داد: این فرد میگوید «من در این کشور (کشورهای اروپایی) از رتبه اجتماعی و مالی بسیار خوبی برخودار هستم اما مسلمانان در دیگر نقاط جهان در رنج و عذاب هستند و باید به آنها کمک کرد.» بر همین اساس معتقدم ابتدا باید دلیل شناختی و تشکیل این گروه را مورد بررسی و ارزیابی قرار داد و بعد به قضاوت در مورد آن پرداخت.
سبحانی گفت: این گروه با این دیدگاه و تفکر قطعاً با جنگ متوقف نمیشود. من نمیگویم با آن مذاکره کنیم اما نمیتوانیم تنها با سلاح نیز به رویارویی با آن بپردازیم.
او تاکید کرد: همین شاخههایی از عشایر و قبایل عرب که به دلایلی آمدهاند و جادهصافکن توسعه داعش شدهاند خیلی ساده رفتند و خیلی ساده هم برمیگردند یعنی تقابل صرف نظامی تنها نگاه و اعتقاداتشان را مستحکمتر میکند.
سفیر اسبق ایران در لبنان متذکر شد: علاوه براین گروههای بسیاری هم هستند که میتوان با تامین خواستهها و نظراتشان آنها را از نزدیکی به تروریستها برحذر داشت. اما نه با جنگ و جدال و حرکتهای خصمانه.