اجاره دکل نفتی چند؟
از ٢٧ دکلی که در گزارشهای بینالمللی در حال کار برای ایران اعلام شدهاند، بخش مهمی اجارهای است. آمارها نشان میدهد ٣٥ درصد از کل دکلهای دریایی ایران ملکی است و مابقی نیاز از بازار اجاره تأمین شده است. اما چه کسانی به ایران دکل اجاره دادند؟ هند، چین، نروژ.
مروری بر آمار اجاره دکل در ایران نشان میدهد هندیها در سالهای گذشته تنها درصدد فروش برنج دانه بلند و چای به ایران نبودهاند. حتی داستان به لباسهای بیکیفیتی که به «یک بار بپوش» در بازار ایران مشهور شده است باز نمیگردد. هندیها کارهای مهمتری از فروش این اجناس انجام دادهاند. آنها سهمی بزرگ از بازار اجاره دکل در ایران را از آن خود کردهاند. بررسیها نشان میدهد سابقه حضور هندیها در بازار ایران به بیش از ١٠ سال برمیگردد. شرکت فراساحل ابان هفت دکل به ایران اجاره داده است. هر چند هندیها روی خوشی برای خرید گاز از ایران نشان ندادند و با پروژه خط لوله صلح چندان کاربردی برخورد نکردند، اما در همه سالهای تحریم خریدار نفت ایران بودند و حالا بدهیای به بزرگی ٥/٦ میلیون دلار به ایران دارند؛ بدهیای که قرار است ظرف دو ماه آینده به دلار و روپیه، نه برنج و چای و پوشاک تحویل ایران شود.
این تنها نگاه به شرق ایران نیست که حضور چین را در کشور برجسته کرده است. تمام دکلداران و دکلخواهان، چین را نام مهمی در صنعت دکل ایران میدانند. مدیرعامل شرکت حفاری شمال میگوید اغلب دکلهای جهان چینی است و کیفیت دکل بستگی به نوع ساخت دارد. به این ترتیب این تنها ایران نیست که از چین دکل میخرد دیگرانی هم در این پروسه حضور دارند؛ آنها که در این صنعت فعالیت میکنند. شرکت «فراساحل چین» که چینی بودنش از نامش هویداست چهار دکل به ایران اجاره داده است.
شرکت فورسایت گروپ هر چند شرکتی بینالمللی است اما میتواند شرکتی نزدیک به هندیها نیز تلقی شود چرا که سهام عمده آن به هندیها تعلق دارد. این شرکت بینالمللی ٣ دکل حفاری دریایی به ایران اجاره داده است.
ایران از شرکت ملی نفت چین نیز دو دکل اجاره کرده است. هر دو دکل برای شرکت نفت و گاز پارس کار میکند. شرکتی نروژی نیز چهار دکل و شرکت چینی شنگلی نیز یک دکل به ایران اجاره داده است.
هزینه یک روز اجاره یک دکل حفاری بین ١١٠ تا ١٨٠ هزار دلار است. اگر متوسط قیمت اجاره یک دکل حفاری ١٥٠ هزار دلار در نظر گرفته شود، با احتساب ٦٥ روز تعمیرات و... ٣٠٠ روز کار یک دکل حفاری میلیونها دلار برای ایران هزینه برمیدارد.
بر اساس آماری که بدان اشاره شد هزینه اجاره هر دکل روزانه ٥٠٠ میلیون تومان است، محاسبه بر اساس دلار ٣٣٤٠ تومان به طور متوسط انجام شده است. با احتساب ٢١ دکل اجارهای وسعت بازار اجاره دکل ایران روزانه به بیش از ١٠ میلیارد و ٥٠٠ میلیون تومان میرسد. چشمپوشی از منافع این بازار برای دلالانی که عادت کردهاند میان متقاضی و ارائهدهنده تقاضا بایستند، کار سادهای نیست. برخی گزارشها حکایت از آن دارد که برخی از شرکتهای واسطه نفتی روزانه نزدیک به ٧٠ هزار دلار حق دلالی (واسطهگری) در اجاره دکل را از شرکتهای حفاری نفتی دریافت میکنند؛ رقمی که باید به زودی برای چشمپوشی از آن آماده شوند.
منبع: روزنامه اعتماد