نشریه آمریکایی: جنگ مشترک آمریکا و اسرائیل علیه ایران پس از یک ماه «افتضاح تمام‌عیار» است

گرچه تصمیم آغاز این جنگ تنها و تنها توسط شخص ترامپ گرفته شد، احتمال اینکه او بپذیرد این اقدام به هر شکلی اشتباه بوده، بسیار ناچیز است. همچنین احتمال اینکه او به صراحت بگوید که این اشتباهِ خودش بوده، عملا صفر است. اگر او بخواهد مسئولیت این جنگ را به گردن کسی بیندازند، در این گزارش به محتمل‌ترین گزینه‌ها اشاره شده است.

بنیامین نتانیاهو

نخست‌وزیر(رژیم)اسرائیل بیش از سه دهه به‌دنبال جنگ با ایران بوده و در وجود دونالد ترامپ سرانجام رئیس‌ جمهوری را در آمریکا یافت که حاضر بود با تمام توان وارد چنین جنگی شود. طبق گزارش‌ها، نتانیاهو در ماه‌های منتهی به حملات اولیه، دست‌کم ۱۷ بار با ترامپ گفت‌وگو کرد؛ از جمله دیداری حضوری در «مارئه‌لاگو»(عمارت شخصی ترامپ در فلوریدا) در اواخر دسامبر پارسال که در آن، طرح دور تازه‌ای از حملات هوایی علیه توانمندی‌های موشک‌های بالستیک ایران را مطرح کرد.

پس از اعتراضات گسترده در ایران در اواخر دی‌ ماه پارسال(که با منشاء مشکلات اقتصادی آغاز شد) و با وعده «کمک»(ادعایی) ترامپ به معترضان به خشونت کشیده شد، رئیس جمهوری آمریکا دستور تقویت حضور نظامی در خاورمیانه را داد و گفت‌وگوها با نتانیاهو به سمت عملیات مشترک گسترده‌تر پیش رفت. در حالی که دولت ترامپ مذاکرات هسته‌ای با ایران را دنبال می‌کرد، نتانیاهو از حملات «تمام‌کننده» برای حذف رهبران ارشد ایران، به عنوان استدلالی مبنی بر سرنگونی نظام سیاسی این کشور دفاع و ترامپ را تهییج می‌کرد.

بر اساس گزارش‌ها، نتانیاهو در استدلال‌ و ادعاهای پایانی خود، به ترامپ گفته بود که هرگز فرصتی بهتر برای تغییر رژیم، مقابله با تهدید ایران و «تاریخ‌سازی» نخواهد داشت. افزون بر این، او ایده «گرفتن انتقام» از ایران به‌خاطر تلاش‌های ادعایی برای ترور ترامپ را در ذهن رئیس جمهوری آمریکا کاشت. نتانیاهو تنها کسی نبود که به شخصه برای جنگ ترامپ را ترغیب کرد و مشخص نیست تلاش‌های او مولفه تعیین‌کننده بوده باشد.

مضاف بر اینکه، هم نتانیاهو، هم ترامپ و هم مقامات دولت وی همواره در برابر این نگاه که ترامپ برای ورود به این جنگ، تحت تاثیر و فشار او(نتانیاهو) و اسرائیل بوده است، جبهه گرفته‌اند. با این حال، نتانیاهو از معماران اصلی این جنگ محسوب می‌شود و هر توجیهی که مطرح می‌کرد، ترامپ آن را می‌پذیرفت.

پیت هگست

وزیر جنگ آمریکا در هر فرصتی که دست می‌دهد، با نمایش‌های علنیِ اغراق‌آمیز و پرسروصدا از پیشرفت «فوق‌العاده» جنگ و اینکه ترامپ برای آغاز آن تا چه اندازه «خارق‌العاده» عمل کرده است، سخن می‌گوید. او در دولت ترامپ آن کسی است که جملاتی همچون «ما با بمب مذاکره می‌کنیم» یا «دنیا، خاورمیانه، متحدان ناسپاس اروپایی و حتی بخشی از رسانه‌های خودمان باید فقط یک چیز بگویند و آن هم این است "متشکریم ترامپ"» را به زبان می‌آورد.

افزون بر این، به گفته شخص ترامپ، هگست نخستین کسی در کابینه‌اش بوده که از جنگ حمایت کرده است. ترامپ دوشنبه هفته گذشته در رویدادی در خلال اظهاراتش رو به هگست گفت که «پیت، فکر می‌کنم تو اولین کسی بودی که گفتی انجامش بدهیم، چون نمی‌توان به آنها اجازه داد که سلاح هسته‌ای داشته باشند.» ترامپ روز بعد از آن هم گفت که هگست از احتمال توافق برای پایان جنگ ناراضی بوده و از شنیدن آن ناامید شده است. او گفت که «پیت نمی‌خواست کار به توافق ختم شود.»

احتمالا زمانی فرا می‌رسد که ترامپ در نهایت به هگست حمله کند اما فعلا به نظر می‌رسد که رئیس جمهوری آمریکا شیفته وزیر جنگش و لحن او در ادای کلماتی همچون «مرگبار» و «قدرت کوبنده و سهمگین» است!

لیندسی گراهام

سناتور لیندسی گراهام دهه‌ها خواستار جنگ آمریکا با ایران بوده و مدت‌ها تلاش کرده است تا ترامپ را ماشه را بکشد. او اوایل مارس به پولیتیکو گفت که «قبل از اینکه(ترامپ) قدرت را تحویل بگیرد، به او گفتم اگر بتوانی این حکومت را فروبپاشی، در حد فرو ریختن دیوار برلین است.» گراهام در هفته‌های منتهی به جنگ، به شخصه ترامپ را تحت فشار قرار داد و در مصاحبه و حضورهای رسانه‌ای نیز تهدید ایران را برجسته و از پتانسیل «منحصربه‌فرد» ترامپ برای مقابله با این تهدید تعریف و تمجید کرد.

«کارشناسان بزرگ»

ترامپ به‌وضوح درباره میزان واکنش تلافی‌جویانه ایران اشتباه کرده بود. او بارها گفته از اینکه ایران کشورهای همسایه در خلیج فارس را هدف قرار داده، شگفت‌زده شده است.(تهران همواره تاکید کرده است که منافع آمریکا در کشورهای حاشیه خلیج فارس را هدف می‌گیرد نه خودِ این کشورها را.)

ترامپ ۱۶ مارس(۲۵ اسفند ۱۴۰۴) گفت که «هیچ‌کس، حتی کارشناسان بزرگ هم تصور نمی‌کردند که آنها واکنش متقابل نشان دهند. هیچ‌ کارشناسی وجود ندارد که گفته باشد این اتفاق خواهد افتاد. موضوع این نیست که بگوییم "عجب، مگر می‌شد از قبل حدس بزنید؟»

افزون بر این، مشخص است که ترامپ انتظار نداشت ایران تنگه هرمز را ببندد یا جنگ طولانی شود؛ به نظر می‌رسد که او فکر می‌کرد حکومت ایران به‌سرعت فرو می‌پاشد یا تسلیم و جنگ ظرف چند روز تمام می‌شود. مشخص نیست منظور او از «کارشناسان» چه کسانی بوده، اما بسیاری از تحلیلگران قابل اتکا در مسائل ایران مدت‌ها هشدار داده بودند که چنین واکنشی محتمل است و ایران در صورت تهدید وجودی، دقیقا توان و اراده چنین اقدامی را دارد.

حکومت ایران

ترامپ بارها مقامات ایران را با صفت‌هایی همچون «بیمار»، «مجنون» و «شرور» توصیف کرده و از کشته شدن برخی از سران این کشور در حملات هوایی تمجید کرده است. او همچنین مدعی شده که ارتش ایران کاملا ویران شده و کشور در حال نابودی است و در عین حال که به ادعای وی، «جنگ همین حالا هم به پایان رسیده و آمریکا پیروز شده»، مدعی است که تهران برای توافق جهت پایان جنگ التماس می‌کند.

با این حال، نظام ایران به‌رغم ضرباتی که متحمل شده، همچنان پابرجا و دست‌نخورده مانده است و به حملات تلافی‌جویانه ادامه می‌دهد. اگر ایران مطابق شروط وی تسلیم نشود، احتمالا ترامپ آنها را مقصر ادامه جنگ خواهد دانست!

مردم ایران

ترامپ در ابتدای جنگ، خطاب به ایرانیان گفت که «ساعت آزادی فرا رسیده» و از آنها خواست تا پس از توقف حملات آمریکا و اسرائیل، علیه حکومت خود قیام و آن را سرنگون کنند. مشخصا این بخشی از این فرض غلط بود که با حذف رهبران ارشد، نظام ایران به‌سرعت سقوط می‌کند. اما این اتفاق نیفتاد؛ حملات هوایی ادامه یافته، شمار قربانیان غیرنظامی در حال افزایش و قیامی رخ نداده است. با این حال، بعید نیست گه ترامپ مردم ایران را به‌خاطر استفاده نکردن از این «فرصت» مقصر بداند.

رسانه‌ها

ترامپ، هگست و سایر مقامات درباره پوشش رسانه‌ای با این مضمون اینکه جنگ یک «موفقیت بسیار بزرگ» نبوده است، همچنان به رسانه‌ها حمله می‌کنند. ترامپ حتی گفته است که خواندن «نیویورک تایمز» این را به ذهن متبادر می‌کند که آمریکا در حال شکست و این تقریبا معادل «خیانت» است. به عبارت ساده‌تر، آنها همین حالا هم رسانه‌ها را به دلیل این برداشت که «شاید جنگ اشتباه بوده است»، مقصر می‌دانند!

ژنرال دن کین

طبق گزارش‌ها، رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا پیش از جنگ درباره مخاطرات، از جمله اقدامات تلافی‌جویانه گسترده، تلفات چشمگیر آمریکایی‌ها و بستن تنگه هرمز، هشدار داده بود، اما در عین حال هم به او اطمینان داده که ارتش توان اجرای تصمیماتش(ترامپ) را دارد. ترامپ بارها از او تمجید کرده و گفته که یکی از طرفداران کِین است.

مارکو روبیو

گرچه وزیر خارجه و با حفظ سمت، مشاور امنیت ملی آمریکا به زعم بسیاری، از مشاوران حرفه‌ای سیاست خارجی ترامپ محسوب می‌شود، این بدان معنا نیست که می‌تواند از انتقادها بابت نحوه مدیریت این جنگ از سوی دولت آمریکا، قسر در برود. به عنوان مثال، در هفته اول جنگ، وزارت خارجه آمریکا آمادگی کافی برای تخلیه شهروندانش را نداشت و روبیو نیز مواضع متناقضی درباره نقش اسرائیل در آغاز جنگ گرفت هرچند بعدها از آن عقب‌نشینی کرد. روبیو همواره با ایران خصومت داشته و حامی جنگ با این کشور بوده است و مشخص نیست تا چه حد مخالفت یا تاثیرگذاری او توانسته تفکر «خیالی» ترامپ درباره جنگ را شکل دهد.

ناتو و (یا) اروپا

ترامپ بارها از متحدان اروپایی آمریکا در ناتو به‌خاطر همراهی نکردن در جنگ انتقاد کرده و حتی آشکارا آینده همکاری واشنگتن با ناتو را زیر سوال برده و درباره عواقب مبهم، متعهد شده است. او همچنین گفته که آمریکا به کمک آنها نیازی ندارد.

جو بایدن

صرف نظر از اینکه تقریبا هر آنچه در آمریکای تحت ریاست جمهوری ترامپ خوب پیش نمی‌رود، تقصیر بایدن است، ترامپ همین حالا هم رئیس جمهور قبلی را به‌خاطر ارسال تسلیحات و مهمات به اروپا و اوکراین مقصر دانسته؛ مهماتی که حالا به‌یکباره علیه ایران به آنها نیاز پیدا کرده است.

باراک اوباما

به ندرت پیش می‌آید که ترامپ فرصتی را برای بدگویی کردن از «باراک حسین اوباما» و توافق هسته‌ای که دولت او با ایران به امضا رساند(برجام)، از دست بدهد. ترامپ در نخستین دوره ریاست جمهوری‌اش بلافاصله این توافق را پاره کرد و می‌توان گفت که چرخه برخی رویدادها که مستقیما به این جنگ منجر شد را آغاز کرد.

در ذهن ترامپ، اوباما آدم «باهوشی» نیست؛ کسی که به ادعای وی، جهان را در مسیر فاجعه‌ای هسته‌ای که ایران باعث و بانی آن است، قرار داده و البته که ترامپ از آن جلوگیری کرده است. از این زاویه، اوباما همین حالا هم مقصر این جنگ است!

دموکرات‌ها

با اینکه آنها نقشی در این جنگ یا برنامه‌ریزی آن نداشته‌اند، احتمال دارد که در صورت شکست، ترامپ آنها را مقصر بداند و عدم موفقیت را به نوعی به آنها نسبت بدهد.

جیمی کارتر

ترامپ سال‌هاست که از نحوه برخورد کارتر(رئیس جمهوری اسبق آمریکا) با ایران، به‌ویژه تلاش ناکام وی در عملیات موسوم به «پنجه عقاب» پس از تسخیر لانه جاسوسی در سال ۱۹۸۰ پس از پیروزی انقلاب اسلامی، انتقاد کرده و این موضوع سال‌ها او را آزار داده و ملکه عذابش بوده؛ عملیاتی که به باور وی، شکست آن تحقیری تلخ برای آمریکا بوده است.

در ذهن ترامپ، اگر کارتر با ایران آنطور که او در آن مقطع در ذهنش می‌پروراند، یعنی حمله و غارت نفت ایران، برخورد می‌کرد، این مشکلات هرگز به‌وجود نمی‌آمد.