۷ راهکار روانشناختی برای حفظ امنیت روانی کودکان در بحران
به گزارش اقتصادنیوز به نقل از ایرنا، شرایط ناپایدار و تنشزا برای کودکان بسیار دشوار است، زیرا آنها جهان را از دریچه امنیت و ثباتی که بزرگسالان برایشان فراهم میکنند، میبینند. در چنین شرایطی، هدف ما نه حذف کامل ترس (که واکنشی طبیعی است)، بلکه «مدیریت و مهار اضطراب» است تا کودک احساس کند که در کنار شما، همچنان در پناه است.
راهکارهای عملی و روانشناختی برای کاهش اضطراب کودکان؛
۱. اولویتبندی «امنیت روانی» بر «حقیقت مطلق»:
کودکان نیاز ندارند تمام جزئیات اخبار و اتفاقات تلخ را بدانند. اطلاعات را متناسب با سن آنها، بهصورت بسیار فیلترشده، ساده و امیدبخش ارائه دهید. اجازه ندهید تلویزیون یا رسانههای خبری دائماً در محیط خانه روشن باشند و تصاویر خشونتآمیز پخش کنند. مغز کودک قادر به پردازش تفاوتِ «دیدن در تلویزیون» و «وقوع در اینجا» نیست.
۲. حفظ روتینها (حتی به شکل محدود):
در هر شرایطی که هستید، سعی کنید ساختار روزانه را تا حد امکان حفظ کنید. ساعت خواب مشخص، خوردن غذا در زمانهای معین و داشتن برنامههای کوچکی مثل خواندن یک کتاب یا بازی با کارت، به کودک «احساس کنترل» میدهد. روتینها برای کودک به معنای «پیشبینیپذیری» و در نتیجه، «امنیت» هستند.
۳. تأیید احساسات، نه انکار آنها:
جمله «نترس، چیزی نیست» یا «گریه نکن» معمولاً بیاثر است، زیرا احساس کودک را نادیده میگیرد. در عوض از جملات تأییدی استفاده کنید: «میفهمم که ترسیدی، من هم وقتی صداها زیاد میشوند کمی نگران میشوم. اما الآن ما در کنار هم هستیم و من مراقبت هستم.» این یعنی احساس او معتبر است، اما شما هدایتگر او هستید.
۴. تقویت پیوند فیزیکی:
اضطراب در بدن ذخیره میشود. تماس فیزیکی (در آغوش گرفتن، نوازش، گرفتن دست) بهترین راه برای کاهش هورمون کورتیزول (هورمون استرس) در کودک است. در زمانهای ناآرام، حضور فیزیکی شما قدرتمندترین پادزهر برای وحشت اوست.
۵. فراهم کردن فضایی برای تخلیه هیجانی:
کودکان گاهی نمیتوانند اضطراب خود را با کلمات بیان کنند. اجازه دهید از طریق بازی، نقاشی یا قصهگویی، ترسهایشان را بیرون بریزند. برای مثال، بازی باعروسکها که در آن «قهرمان» یا «پناهگاه» وجود دارد، به آنها کمک میکند حس قدرت پیدا کنند.
۶. نقش «تکیهگاه» برای کودک:
کودکان بسیار حساس هستند و هیجانات شما را مثل آینه منعکس میکنند. اگر شما مضطرب باشید، آنها فوراً متوجه میشوند. تلاش برای آرام نگه داشتن تن صدا و حرکات بدن، حتی در شرایط سخت، پیامی قدرتمند به کودک میفرستد: «اوضاع تحت کنترل است.»
۷. تمرکز بر «کارهای کوچک»:
به آنها مسئولیتهای بسیار کوچک بدهید. مشارکت دادن کودک در کارهای روزمره (مثل مرتب کردن وسایل یا کمک در چیدمان سفره/غذا)، حسِ کارآمدی و مفید بودن را در او زنده میکند و حواسش را از افکار نگرانکننده پرت میکند.
حضور آرام و ثابت شما در کنار آنها، ارزشمندترین لایه محافظتی در برابر آسیبهای روانی است. اگر نشانههای اضطراب (مانند شبادراری، لکنت، پرخاشگری شدید یا گوشهگیری مفرط) طولانیمدت شدند، در صورت امکان از مشاوره تخصصی غافل نشوید و حتماً با شماره تلفن ۱۴۸۰ صدای مشاور بهزیستی استان کرمانشاه که بهصورت شبانهروزی پاسخگوی نیازهای روان شناختی و مشاورهای هماستانیها هستند در ارتباط باشید.
