فرار سرمایه از بازار مسکن | گوران: بازار ملک در شهرهای شمالی بیش از پایتخت رونق دارد | جنگ، قیمت ملک را کاهشی نکرد
به گزارش اقتصادنیوز، بازار مسکن ایران در سالهای اخیر دوران پرفراز و نشیبی را پشت سر گذاشته است؛ از رکود عمیق در پایان سال ۱۴۰۱ و ابتدای ۱۴۰۲ گرفته تا بارقههای امید برای رونق در ماههای اخیر که بار دیگر تحت تأثیر تنشهای منطقهای و سایه جنگ، با چالشی جدید و سکوتی سنگین روبرو شد.
اقتصادنیوز: یک کارشناس و فعال بازار مسکن گفت: ما در بعضی از فصلها رکود و در برخی دیگر رونق داشتیم، باید گفت در حوزه خرید و فروش به نظر میرسید بعد از یک بازه تقریباً ۶ ساله، قفل بازار مسکن برای خرید و فروش در همین بهمنماه و اسفندماه جاری در حال شکسته شدن بود، اما اتفاقات همین چندهفته گذشته، شرایط بازار را مجدداً دگرگون کرده است.
بخش مسکن که همواره به عنوان پیشران اقتصاد شناخته میشد، اکنون با پدیده نگرانکننده «فرار سرمایه» و توقف گسترده پروژههای ساختوساز دست و پنجه نرم میکند.
بازار مسکن درحال رونق گرفتن بود که جنگ شد و ...
اقتصادنیوز در گفتوگوی اختصاصی با رامین گوران، رئیس انجمن انبوهسازان مسکن و ساختمان استان تهران، به کالبدشکافی وضعیت کنونی و چشمانداز بازار مسکن در سال ۱۴۰۵ پرداخته است.
رئیس انجمن انبوهسازان تهران در خصوص روند بازار مسکن طی سالهای اخیر اظهار داشت: بازار مسکن در گذشته، در ابتدای سال ۱۴۰۲ یا انتهای سال ۱۴۰۱، به رکود عجیبی پیش رفت. تا دو سه ماه اخیر دوباره در واقع یک رونقی پیدا کرد و یک خرید و فروشی اتفاق افتاد که جنگ شد و اوضاع به هم ریخته است.
او در رابطه با وضعیت بازار رهن و اجاره در سال ۱۴۰۴ تصریح کرد: وضعیت اجاره معمولاً به صورت تمدید قراردادها بوده است. معمولاً بازار اجارهبها نسبت به بازار خرید و فروش رونق بیشتری داشته است. بنده فکر میکنم وضعیت اجاره بهتر از خرید و فروش بوده است.
فرار سرمایه از بخش مسکن
رئیس انجمن انبوهسازان تهران در پاسخ به پرسشی درباره تفاوت واکنش بازار مسکن ایران به شرایط جنگی نسبت به سایر کشورها در شرایط مشابه خاطرنشان کرد: ما چون در گذشته نیز وضعیت رونق نداشتیم، شرایط اقتصاد مسکن قبل از جنگ در مسیر نه جنگ و نه صلح و شرایط نااطمینانی بود و مشکلات دیگری از گذشته به وجود آمده بود. ما وارد یک فضای فرار سرمایه از بخش مسکن شدیم و این تجربه را از قبل داشتیم. از این جهت، احتمال وقوع اتفاقاتی مانند سقوط قیمتها نسبت به کشورهای همسایه که با توجه به جنگ درگیر شدهاند، در ایران معمولاً ضعیفتر است.
چشمانداز بازار مسکن در سال ۱۴۰۵
گوران درباره وضعیت بازار در سال ۱۴۰۵ عنوان کرد: فکر میکنم اگر موضوع جنگ بسته شود، رونق اساسی در بخش مسکن خواهیم داشت. اگر جنگ تمام نشود، همین شرایطی را که در حال حاضر در آن هستیم، خواهیم داشت.
او خاطرنشان کرد: در حال حاضر رونق در شهرهای شمالی بیشتر است و در مرکز پایتخت رونق کمتری مشاهده میشود.
او در خصوص تغییرات قیمت در سال جاری بیان کرد: متوسط قیمت در تهران تا متری ۱۲۰ الی ۱۳۰ میلیون تومان رسید که توقع میرفت اگر جنگ نشود، قیمت تا ۲۰۰ میلیون تومان نیز پیش برود. اما اکنون بازار سکوت کرده و قیمت به ۱۴۰ الی ۱۵۰ میلیون تومان رسیده است.
تعطیل شدن خریدوفروش مسکن در ایام جنگ
رئیس انجمن انبوهسازان تهران درباره حجم معاملات در هفتههای اخیر گفت: در ایام جنگ ما خرید و فروشی نداشتیم، یعنی با خریداری مواجه نبودیم. معاملات بسیار کم و در سطح حداقلی انجام میشود.
او در پاسخ به برخی ادعاها درباره کاهشی بودن روند قیمتها اظهار داشت: خیر، قیمتها کاهشی نبوده است؛ در تهران شاید تنها کسانی که مجبور به فروش بودند ملک خود را ارائه میکردند، ولی کلاً این اتفاق (کاهش قیمت) نیفتاد. آمار دقیقی از میزان خرید و فروش وجود ندارد، اما میدانم که آنچنان اتفاق خاصی نیفتاده است.
نزدیک به ۳۰۰ هزار واحد مسکونی نیمهکاره در سراسر ایران وجود دارد
گوران در توضیح وضعیت ساختوسازها گفت: وقتی سرمایه از بازار مسکن خارج شده است، با پروژههای نیمهکاره بسیاری روبرو هستیم؛ به طوری که نزدیک به ۳۰۰ هزار واحد مسکونی نیمهکاره در سراسر ایران وجود دارد که این خود معضل بزرگی است. باید یک وضعیت اقتصادی و برنامهریزی برای پروژههای نیمهتمام در بخش مسکن داشته باشند؛ چه پروژههایی که مربوط به سیستمهای حاکمیتی، دولتی و بانکها است و چه پروژههایی که مربوط به بخش خصوصی است.
او درباره تأثیر قیمت نهادههای تولید بر بازار اظهار داشت: قیمت نهادهها بسیار بالا رفته بود؛ رشد قیمت نهادهها به قدری زیاد بود که رشد آن بر روند بازار مسکن تأثیری نگذاشت.
پروژههای نهضت مسکن با مشکل تأمین منابع مواجه هستند
رئیس انجمن انبوهسازان تهران در خصوص آخرین جزئیات پروژههای مسکن ملی و نهضت ملی مسکن خاطرنشان کرد: بنده جزئیات دقیق را ندیدهام، اما به صورت کلیات، پروژههای مسکن اجتماعی که شامل مسکن نهضت ملی و مسکنهای ملی بود، اکثراً در حال تحویل هستند. اما پروژههای نهضت مسکن که استارت خوردهاند، بیشتر با مشکل تأمین منابع از طرف متقاضی و بانکها مواجه هستند. قیمتها آنقدر افزایش پیدا کرده است که با این ارقام آورده بانکها و متقاضیان، و با توجه به بالا رفتن قیمت نهادهها و دستمزدها، نمیتوان تأمین مالی کرد و پروژه را به اتمام رساند.
او در پایان تأکید کرد: باید یک روش دومی برای حل این مشکل اتفاق بیفتد؛ راه حل نجات این پروژهها، تأمین منابعی است که هم به صورت حاکمیتی باشد و هم از طریق مشارکت با بخش خصوصی انجام پذیرد.