رمزگشایی از کاهش مصرف نان در خانوارهای ایرانی | 4 استان با بیشترین میانگین مصرف نان | آذربایجان غربی رکورددار شد
به گزارش اقتصادنیوز به نقل از اکوایران، ایرانیان در بسیاری از وعدههای شبانهروزی خود نان مصرف میکنند؛ در صبحانه، در ناهار، در شام و حتی در میانوعدهها. بنابراین میتوان بدون اغراق، نان را مهمترین جز از سبد مصرفی مردم ایران دانست. به بیان دقیقتر مطابق با برخی منابع خبری، ایران با سرانه مصرف ۱۹۴ کیلوگرم در سال، رتبه هفتم مصرف نان در جهان را داشته و به طور متوسط میانگین مصرف نان در ایران دو تا سه برابر مصرف متوسط جهانی است.
از همینرو بررسی مصرف نان خانوارهای ایرانی میتواند تا حدی نشانگر سطح معیشتی آنها باشد؛ اینکه خانوارها تا چه حد توانایی تامین ضروریترین جز سبد خود را دارا هستند. براین اساس اکوایران روند مصرف نان خانوارها از سال 1390 تا سال 1403 و همچنین مصرف نان به تفکیک هر استان در سال 1403 را محاسبه کرده است. در ادامه گزارش به این اعداد و ارقام پرداخته خواهد شد.
![]()
روند کاهشی مصرف نان در دهه 90
بررسی دادههای هزینه-درآمد خانوارهای ایرانی از سال 1390 تا 1403 حاکی از کاهش متوسط مصرف نان خانوارها در طول این بازه زمانی است. در سال 1390 متوسط مصرف نان یک خانوار ایرانی 35 کیلوگرم بوده است. برآوردها نشان میدهد که بعد از سال 1390 و شروع تحریمهای بینالمللی و افزایش تورم متوسط مصرف نان یک خانوار نزولی شده و این روند تا سال 1399 ادامه پیدا کرده است. در این سال میانگین مصرف نان توسط یک خانوار حدودا 30 کیلوگرم بوده است. به این ترتیب در طول یک دهه متوسط مصرف نان یک خانوار 5 کیلوگرم کاهش یافته و علت اصلی این اتفاق هم احتمالا تحریمهای اعمال شده توسط آمریکا است.
از سال 1400 هم با اینکه متوسط مصرف برنج افزایش یافته بود اما هرگز از 31 کیلوگرم به ازای هر خانوار فراتر نرفت. بالاترین میزان مصرف نان از سال 1400 تا 1403 در 1401 به وقوع پیوسته که معادل 31 کیلوگرم برای یک خانوار محاسبه شده است. افزایش مصرف نان در این دوره احتمالا ناشی از تخصیص یارانه 300 و 400 هزار تومانی به هر خانوار بوده است. در این سال دولت تخصیص ارز 4 هزار و 200 تومانی را متوقف کرد و در مقابل برای جبران قدرت خرید خانوارها به اعطای یارانه رو آورد. با اینحال با کاهش قدرت خرید مردم، در سال 1402 و 1403 باز هم متوسط مصرف نان هر خانوار کاهش یافته و حدودا 30.5 کیلوگرم بوده است.
![]()
سمنانیها بیشتر از همه نان مصرف میکنند
در سال 1403 استان سمنان بیشترین میانگین مصرف نان را در بین استانهای کشور داشته است. متوسط مصرف نان در خانوارهای ساکن در این استان بیش از 50 کیلوگرم بوده است. بعد از سمنان نیز سیستان و بلوچستان، اردبیل و ایلام در سال 1403 بیشترین متوسط مصرف نان را دارا بودهاند. در تهران میانگین مصرف نان یک خانوار 31 کیلوگرم بوده که تقریبا معادل متوسط کشوری در سال 1403 است.
کمترین مصرف نان برای یک خانوار در سال 1403 نیز به استانهای چهارمحال و بختیاری و آذربایجان غربی بوده است. در این استانها به ترتیب متوسط مصرف نان توسط هر خانوار 12.8 کیلوگرم و 16.5 کیلوگرم برآورد شده است.